Ophiacantha setosa (Bruzelius, 1805)

Ophiacantha setosa, derisidikenliler (Echinodermata) şubesinin yılan yıldızları (Ophiuroidea) sınıfında, Ophiacanthidae familyasına bağlı bir türdür. Kuzeydoğu Atlantik ve Akdeniz'in sert ve karışık zeminli dip ortamlarından bilinir.

Ophiacanthidae familyasının üyeleri, kollarının yanlarında dizilen uzun, ince ve çoğu zaman camsı görünümlü dikenlerle tanınır; türün adındaki "setosa" (kıllı) sözcüğü de bu dikenli görünüme işaret eder. Disk küçük ve genellikle ince dikencikler ya da granüllerle kaplıdır, kollar ise diske göre uzun ve esnektir. Bu yılan yıldızları çoğunlukla kaya yarıklarında, kalkerli alg ve mercan oluşumlarının arasında, süngerlerin ve diğer sabit canlıların üzerinde ya da arasında yaşar.

Cinsin pek çok üyesi kollarını suya kaldırarak dikenleri ve tüp ayakları yardımıyla askıdaki parçacıkları yakalar; bazıları ise döküntü toplayıcıdır. Ophiacanthidae familyası özellikle derin denizlerde çok çeşitlidir ve bazı türleri yavrularını diskteki keselerde büyütür.

Yılan yıldızları, merkezi diski kollarından belirgin biçimde ayrılan derisidikenlilerdir. Kolları omur benzeri iskelet parçalarından oluşur ve hayvanın yılan gibi kıvrılarak hareket etmesini sağlar. Ağızları diskin alt yüzündedir ve anüsleri bulunmaz. Kopan kollarını yenileyebilmeleri sayesinde avcılardan kurtulabilirler. Deniz tabanında organik maddenin geri dönüşümüne katkıda bulunur, balıklar ve kabuklular için de besin kaynağı oluştururlar.

Derisidikenliler yalnızca denizlerde yaşayan, ergin evrede beşli simetri gösteren bir hayvan grubudur ve deniz yıldızları, deniz kestaneleri, deniz hıyarları ve deniz zambakları ile akrabadır. Vücutlarında kalkerli plakalardan oluşan bir iç iskelet ve tüp ayakları çalıştıran su damar sistemi bulunur. Yılan yıldızları, dünya genelinde iki binden fazla türüyle bu şubenin en kalabalık sınıflarından biridir; kıyıdaki taş altlarından en derin okyanus çukurlarına kadar hemen her deniz ortamında görülürler. Tatlı suda yaşayan türleri yoktur ve tuzluluğun düşük olduğu ortamlarda çeşitlilikleri belirgin biçimde azalır. Hareketleri yavaş görünse de pek çok tür kollarını eşgüdümlü kullanarak şaşırtıcı bir hızla yer değiştirebilir.