Onthophagus furcatus (Fabricius, 1781)

Onthophagus furcatus, Scarabaeidae (bokböceğigiller) ailesine bağlı, 1781 yılında Fabricius tarafından tanımlanmış küçük bir gübre böceği türüdür. Güney Avrupa ve Akdeniz havzasında bilinen bir türdür. Tür adı "çatallı" anlamına gelir ve erkeklerin baş ya da ön göğüs çıkıntılarının biçimine göndermedir.

Onthophagus cinsinin üyeleri tıknaz, oval, üstten bakıldığında yuvarlağımsı gövdeli böceklerdir. Renkleri genellikle siyah, koyu kahverengi ya da metalik parıltılıdır; kanat örtüleri boyuna oluklu ve noktalıdır. Erkeklerde baş üzerinde boynuz, ön göğüste ise kabarıklık veya çıkıntılar gelişebilir; dişiler daha sade yapılıdır. Bu ikincil eşey özellikleri tür tanımında en çok kullanılan karakterlerdir.

Erginler otçul hayvanların taze dışkısına gelir ve onunla beslenir; sıcak, açık ve kuru otlak alanlarını yeğler. Dişi, dışkının altında dikey tüneller kazar ve buraya taşıdığı gübreyle yumurta odacıkları hazırlar. Her odacıkta tek bir larva gelişir; larva gübreyle beslenerek büyür, toprak içinde pupa olur ve ergin hâle gelir.

Bu böcekler dışkının hızla ortadan kaldırılmasını sağlayarak meraların verimliliğine, toprağın organik madde bakımından zenginleşmesine ve tohumların yayılmasına katkıda bulunur. Ayrıca dışkıda üreyen sinek ve iç parazitlerin yaşam döngüsünü sekteye uğratırlar. Zararsız böceklerdir; otlatma düzenindeki değişiklikler ve hayvan ilaçlarının kalıntıları popülasyonları için başlıca tehditlerdir.