Liriomyza amoena (Meigen, 1830)

Liriomyza amoena, iki kanatlılar (Diptera) takımının Agromyzidae familyasına bağlı, yaprak galerisi açan küçük bir sinek türüdür. Avrupa'da yaygın olarak bilinen türün larvaları ağırlıklı olarak mürver (Sambucus) yapraklarında galeri açar.

Agromyzidae, dünya genelinde binlerce türü bulunan küçük sinek familyasıdır ve Liriomyza bu familyanın en kalabalık ve ekonomik açıdan en önemli cinslerinden biridir. Cinsin ergin bireyleri genellikle 1,5–3 mm boyunda, gövdesi siyah ile sarı lekelerin karışımından oluşan minik sineklerdir; çoğu türde alın, yanaklar ve göğsün yan kısımları belirgin biçimde sarıdır, bu da cinsi tanımada yardımcı olur. Türleri birbirinden ayırmak ise çoğunlukla erkek genital yapılarının mikroskop altında incelenmesini ve konukçu bitkinin bilinmesini gerektirir.

Cinsin üyeleri yaprak galerici (yaprak madencisi) olarak bilinir. Dişi, yumurta koyma borusuyla yaprak yüzeyini deler; bu deliklerden sızan özsuyla hem kendisi hem erkek beslenir, bu beslenme izleri yaprakta küçük beyaz noktalar olarak görülür. Yumurtadan çıkan bacaksız larva yaprağın iki yüzeyi arasındaki dokuyu yiyerek ilerler ve arkasında kıvrımlı, giderek genişleyen açık renkli bir galeri bırakır. Gelişimini tamamlayan larva çoğu türde galeriden çıkarak toprakta ya da yaprak yüzeyinde puplaşır. Sıcak koşullarda bir yılda birçok döl verebilirler.

Doğal ortamlarda Liriomyza türlerinin popülasyonları parazitoit arılar, özellikle Eulophidae ve Braconidae familyalarının üyeleri tarafından büyük ölçüde baskı altında tutulur. Galeri biçimi, dışkı izlerinin dizilişi ve konukçu bitki, saha çalışmalarında türlerin tanınmasında en kullanışlı ipuçlarıdır. Bu nedenle yaprak galerileri, ergin sinekler görülmeden de türün varlığını gösterebilir. Kültür bitkilerinde zarar yapan türlere karşı geniş etkili ilaçların aşırı kullanımı bu doğal düşmanları da öldürdüğünden, salgınların daha da şiddetlenmesine yol açabilir; bu yüzden biyolojik mücadele ve parazitoitlerin korunması önem taşır.