Lenzites betulina

Lenzites betulina, Polyporales takımından, Polyporaceae familyasına ait, odun üzerinde yetişen bir raf mantarıdır. İngilizcede “huş labirent mantarı” olarak bilinir. Üstten bakıldığında hindi kuyruğu mantarına (Trametes versicolor) benzerken, alt yüzeyinde gözenekler yerine lamel benzeri yapılar taşımasıyla ondan kolayca ayrılır.

Meyve gövdesi yarım daire ya da yelpaze biçimli, ince ve derimsi bir raf şeklindedir; genellikle birkaç santimetre genişliğindedir ve çoğu zaman üst üste dizilmiş gruplar hâlinde bulunur. Üst yüzeyi tüylü ya da kadifemsidir; gri, krem ve kahverengi tonlarda eş merkezli bantlar taşır ve yaşlı örneklerde yeşil alglerle kaplanabilir. Alt yüzeyde sert, beyazımsı ya da krem renkli, lamelleri andıran kıvrımlar bulunur. Eti ince, sert ve beyazdır.

Tür, başta huş olmak üzere birçok yaprak döken ağacın ölü gövde, kütük ve dalları üzerinde saprotrof olarak yaşar ve beyaz çürüklüğe yol açar. Meyve gövdeleri sert yapıları sayesinde uzun süre dayanır ve yıl boyunca görülebilir. İlginç bir özelliği, hindi kuyruğu mantarı gibi başka odun mantarlarının hiflerine saldırarak onları parazitleyebilmesidir.

Kuzey Yarımküre'nin ılıman bölgelerinde geniş bir yayılış gösterir ve yaygın bir türdür. Sert ve derimsi yapısı nedeniyle yemeklik değildir. Bazı geleneksel tıp sistemlerinde kullanılmış olup içerdiği bileşikler çeşitli bilimsel araştırmalara konu olmuştur. Ölü odunun ayrışmasında oynadığı rol ile orman ekosistemlerinin önemli ayrıştırıcıları arasında yer alır.

Odun çürütücü mantarlar, ormanlarda ölü ağaç maddesinin toprağa geri kazandırılmasını sağlayan başlıca canlılar arasındadır. Ölü ve çürümekte olan odun, bu mantarlar sayesinde böcekler, kuşlar ve başka birçok canlı için beslenme ve barınma alanına dönüşür. Bu nedenle ölü odunun ormandan tamamen temizlenmemesi, mantar çeşitliliğinin korunması için önemlidir.