Leccinum oxydabile

Leccinum oxydabile, Boletales takımından, Boletaceae familyasına ait bir gözenekli mantar türüdür. Leccinum cinsinin huş ağaçlarıyla ilişkili, kahverengi şapkalı üyeleri arasında yer alır ve halk arasında genel olarak “huş mantarı” diye anılan gruba benzer. Tür adı, kesildiğinde etinin hava ile temas ederek renk değiştirmesine gönderme yapar.

Şapkası orta büyüklükte, açık ile koyu kahverengi arasında değişen tonlarda ve genellikle düzgün yüzeylidir. Alt yüzeyde beyazımsı ya da krem renkli gözenekler bulunur; bunlar yaşlandıkça grileşebilir. Sapı uzun, beyazımsı zeminli ve üzerinde gri ile siyahımsı arasında değişen pulcuklar taşır. Kesildiğinde beyazımsı eti özellikle şapka kısmında pembemsi tonlara döner; bu özellik onu eti renk değiştirmeyen benzer türlerden ayırmaya yardımcı olur.

Bu mantar huş ağaçlarıyla mikorizal ortaklık kurar ve çoğunlukla nemli ormanlarda, turbalık kenarlarında ve huşların bulunduğu açık alanlarda yetişir. Meyve gövdeleri yaz ve sonbahar aylarında ortaya çıkar. Mikorizal mantarlar ağaçların su ve mineral alımını artırır; karşılığında ağaçtan fotosentez ürünü şekerler alır. Bu ilişki, özellikle besince fakir topraklarda ağaçların yaşamı için önemlidir.

Tür Avrupa'nın ılıman ve serin bölgelerinde, huş ağaçlarının bulunduğu alanlarda yayılış gösterir. Leccinum cinsinin bu grubu genel olarak iyi pişirildiğinde yenebilen mantarlar arasında sayılır. Ancak cins içindeki türlerin birbirine çok benzemesi nedeniyle, kesin tanımlama yapılmadan toplanmamalı ve çiğ ya da az pişmiş olarak tüketilmemelidir.

Boletaceae familyasının üyeleri, şapkanın alt yüzeyinde lameller yerine kolayca ayrılabilen bir tüp tabakası taşımalarıyla tanınır. Sporlar bu tüplerin iç yüzeyinde oluşur ve olgunlaştığında rüzgârla yayılır. Leccinum ve Leccinellum türlerinde ağaç ortağı, renk değişimi ve sap pulcuklarının rengi tanımlamada birlikte değerlendirilmesi gereken başlıca ipuçlarıdır.