Lactarius porninsis

Lactarius porninsis, kızılkayagiller (Russulaceae) familyasından, yalnızca melez (Larix) ağaçlarıyla ortak yaşayan turuncu renkli bir sütlü mantardır. Şapkası 3–8 cm çapında, turuncu ile kızılımsı turuncu tonlarda, nemli havada hafif yapışkan yüzeylidir; bazen belirsiz halkalar taşır ve ortası çukurdur. Lameller soluk krem ile pembemsi turuncu renkte, sap şapkaya benzer tonlardadır.

Kırıldığında çıkan süt beyazdır ve rengini değiştirmez; bu özellik onu turuncu sütlü kanlıca grubundan ayırır. Mantarın hafif meyvemsi, portakal kabuğunu anımsatan bir kokusu vardır; sütün tadı acımsıdır. Melez ağacına bağlılığı nedeniyle Alpler gibi dağlık bölgelerde ve melez dikilmiş ormanlarda görülür. Avrupa’da yayılış gösterir. Yemeklik değeri yoktur.

Lactarius cinsi, kızılkayagiller (Russulaceae) familyasına ait ve halk arasında sütlü mantarlar olarak bilinen geniş bir gruptur. Cinsin en belirgin özelliği, şapka ya da lameller kırıldığında veya kesildiğinde sızan süt benzeri sıvıdır (lateks). Bu sütün rengi, açık havada renk değiştirip değiştirmemesi ve tadı (yumuşak, acımsı ya da çok yakıcı) türlerin ayırt edilmesinde en önemli ölçütlerdendir. Etli yapıları, gevrek ve kolayca kırılan dokuları ile lifli olmayan sapları da kızılkayagiller familyasının ortak özellikleridir.

Sütlü mantarların tamamı ektomikorizal yaşar; yani belirli ağaç türlerinin kökleriyle ortak yaşam kurar, ağaca su ve mineral sağlarken ondan şeker alır. Bu nedenle çoğu türün ortak olduğu ağaç oldukça belirlidir ve bulunduğu ormanın tipi tanımada önemli bir ipucudur. Meyve gövdeleri genellikle yaz sonundan sonbahar sonuna kadar, yağışlı dönemlerden sonra ortaya çıkar.

Sütlü mantarların tanınması deneyim ister; birçok tür birbirine çok benzer ve kesin tanı çoğu zaman sütün rengi, koku, ortak ağaç ve mikroskobik özelliklerle konur. Yakıcı tatlı türlerin çiğ ya da az pişmiş yenmesi mide ve bağırsak rahatsızlıklarına yol açabileceğinden, kesin olarak tanınmayan hiçbir mantar toplanıp tüketilmemelidir.