İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Kybos candelabricus (Dlabola, 1958)

Kybos candelabricus (Dlabola, 1958)


Kybos candelabricus, yaprak pireleri familyasına (Cicadellidae) ait küçük bir böcek türüdür. Hemiptera takımında yer alır ve ilk kez Dlabola, 1958 tarafından bilim dünyasına tanıtılmıştır. Bitkilerin öz suyuyla beslenen bu tür, yakın akrabaları gibi sıçrayarak hareket etme yeteneğine sahiptir. Türe özgü biyolojik ayrıntılar sınırlı sayıda uzman çalışmasında ele alınmıştır; genel özellikleri bağlı olduğu cinse ve familyaya benzer.

Kybos cinsi, Typhlocybinae alt familyasının Empoascini oymağına ait, yeşil renkli küçük yaprak pirelerini kapsar. Typhlocybinae alt familyasına ait üyeler genellikle çok küçük (çoğunlukla 2,5–4 mm), narin ve açık renkli böceklerdir; yeşil, sarımsı ya da beyazımsı tonlar hâkimdir. Ön kanatlarında damarlanma sadeleşmiştir. Çoğu, yaprakların hücre içeriğini emerek beslenir ve yaprak yüzeyinde açık renkli noktacıklar bırakır. Bu cinsin üyeleri büyük ölçüde söğüt (Salix), kavak (Populus) ve kızılağaç (Alnus) gibi ağaç ve çalılara bağlı yaşar; bu nedenle genellikle dere kenarları, nemli vadiler ve sulak alan çevrelerinde bulunur.

Yaprak pireleri (Cicadellidae), Hemiptera takımının en kalabalık familyalarından biridir ve dünya genelinde yirmi binden fazla tür içerir. Üyeleri küçük, genellikle ince ve uzun yapılı böceklerdir; arka bacaklarının kaval kemiği üzerinde sıralar hâlinde dizilmiş dikenler bulunur. Bu yapı onları benzer gruplardan ayırmaya yarar. Tehlike anında güçlü arka bacaklarıyla sıçrar ya da kısa mesafeler uçarak kaçarlar. Ağız parçaları, bitki dokusunu delip öz su emmeye uygun bir hortum biçimindedir.

Yaprak pirelerinde gelişme eksik başkalaşımla gerçekleşir: dişiler yumurtalarını yumurta koyma borusuyla bitki dokusunun içine bırakır, yumurtadan çıkan nimfler birkaç gömlek değiştirerek erişkine dönüşür. Nimfler erişkinlere benzer, ancak kanatsızdır. Türlerin çoğu yılda bir ya da birkaç döl verir ve kışı yumurta veya erişkin evresinde geçirir. Erkekler ve dişiler, bitki gövdesi üzerinden iletilen titreşim sinyalleriyle haberleşir; bu sinyaller insan kulağıyla duyulmaz. Türlerin kesin ayrımı çoğu zaman erkek üreme organlarının mikroskop altında incelenmesini gerektirir.

Bu böcekler kuşlar, örümcekler, yırtıcı böcekler ve parazitoit arılar için önemli bir besin kaynağıdır ve bulundukları bitki topluluklarının besin ağında yer alır. Yoğun popülasyonlar oluşturduklarında beslendikleri bitkilerin yapraklarında solgunluk, renk açılması veya benekli lekeler meydana gelebilir. Bazı yaprak pireleri bitki hastalıklarına yol açan fitoplazma ve virüsleri taşıyarak tarımsal açıdan önem kazanır. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar.

Türün yayılışı Palearktik bölge içinde yer alır. Türkiye, Anadolu'nun çeşitli iklim bölgeleri ve zengin bitki örtüsü sayesinde yaprak pireleri bakımından zengin bir faunaya sahiptir ve bu tür de ülkenin yaprak piresi faunası listelerinde yer almaktadır.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap