Hydroptila ortaca (F Sipahiler, 1989)

Hydroptila ortaca, tegeli sinekler takımının (Trichoptera) Hydroptilidae ailesine ait bir böcek türüdür. Füsun Sipahiler tarafından 1989 yılında tanımlanmıştır; tür adı Muğla'nın Ortaca ilçesine göndermedir.

Hydroptila cinsi, mikro tegeli sinekler olarak bilinen Hydroptilidae ailesinin en kalabalık cinslerinden biridir ve dünya genelinde birkaç yüz türü kapsar. Bu cinsin erginleri çok küçüktür; kanat açıklıkları genellikle birkaç milimetreyi geçmez. Kanatları dar, uçları sivri ve uzun saçaklı kıllarla çevrilidir; vücut ve kanatlar çoğunlukla koyu kahverengi ile grimsi tonlardadır. Türler dış görünüşte birbirine çok benzediğinden, kesin tanımlama genellikle erkek eşey organlarının mikroskop altında incelenmesiyle yapılır.

Hydroptilidae ailesinin larvaları ilk evrelerde serbest yaşar, son larva evresinde ise ipek ve kum taneciklerinden yassı, keseye benzer taşınabilir bir kılıf örer. Hydroptila larvaları başta ipliksi yeşil algler olmak üzere alg hücrelerinin içeriğini emerek beslenir. Akarsuların taşlık ve bitkili kesimlerinde, kaynak sularında ve bazen göl kıyılarında yaşarlar.

Tüm tegeli sinekler gibi yaşam döngüsü yumurta, larva, pupa ve ergin evrelerinden oluşan tam başkalaşım gösterir. Larva ve pupa evreleri suda, ergin evresi ise karada geçer. Erginler küçük, ince yapılı, uzun antenli ve kanatları kıllarla kaplı böceklerdir; dinlenirken kanatlarını vücutlarının üzerinde çatı biçiminde katlarlar. Genellikle alacakaranlıkta ve gece etkindirler, ışığa gelebilirler ve çoğunlukla su kenarındaki bitki örtüsünde dinlenirler. Erginlerin ömrü kısadır ve bu dönemde esas olarak çiftleşme ve yumurtlama ile uğraşırlar.

Tür Güneybatı Anadolu'dan tanımlanmıştır ve bilinen yayılışı oldukça dardır; Türkiye'nin zengin tegeli sinek faunasının bir parçasıdır.

Tegeli sinek larvaları tatlı su ekosistemlerinde besin zincirinin önemli halkalarındandır; balıklar ve diğer su canlıları için başlıca besin kaynakları arasında yer alırlar. Pek çok türü temiz, oksijence zengin suya bağımlı olduğu için tegeli sinekler, mayıs sinekleri ve taş sinekleriyle birlikte su kalitesinin biyolojik göstergesi olarak kullanılır. İnsanlara herhangi bir zararları yoktur. Akarsuların kirlenmesi, baraj ve su alma yapıları ile yaşam alanlarının bozulması, dar yayılışlı türler için başlıca tehditlerdir.