Habropoda tarsata (Spinola, 1838)

Habropoda tarsata, Apidae familyasının Anthophorini oymağına bağlı, toprakta yuva yapan yalnız yaşayan bir arı türüdür. Habropoda cinsi yakın akrabası Anthophora ile birlikte hızlı uçuşlu, tüylü “çiçek arıları” grubunda yer alır. Tür 1838'de Spinola tarafından tanımlanmıştır.

Cinsin üyeleri orta ile iri boy arasında, tıknaz gövdeli ve yoğun tüylü arılardır; ilk bakışta küçük bir bombus arısını andırabilirler. Dilleri uzundur, bu da derin taçlı çiçeklerin nektarına ulaşmalarını sağlar. Erkeklerin yüzünde çoğu zaman açık renkli lekeler bulunur, bacaklarında ise türe özgü tüy demetleri görülebilir.

Habropoda türleri yalnız yaşar; dişi kumlu ya da sıkı toprakta tünel kazar, tünelin ucundaki hücrelere polen ve nektar karışımı bir besin bırakarak her birine bir yumurta koyar. Larvalar bu besinle gelişir, erişkinler çoğunlukla ilkbaharda ve erken yazda uçar. Uçuşları çok hızlıdır; çiçekler arasında havada asılı kalarak dolaşmaları dikkat çeker. Yuvaları bazen Melecta gibi guguk arılarının saldırısına uğrar.

Tür Akdeniz havzasında yayılış gösterir ve sıcak, açık, çiçekçe zengin alanları tercih eder. Pek çok yabani bitkinin, özellikle ballıbabagiller ve baklagiller gibi derin çiçekli türlerin tozlaşmasına katkıda bulunur. Saldırgan bir arı değildir.

Apidae, bal arıları, bombus arıları ve marangoz arılarının yanı sıra binlerce yalnız yaşayan ve guguk arısı türünü içeren, dünyanın en büyük arı familyalarından biridir. Yalnız yaşayan yabani arılar, bal arılarının yetersiz kaldığı pek çok bitkiyi tozladıkları için ekosistemlerin ve tarımın vazgeçilmez parçalarıdır. Çiçekli doğal alanların korunması, tarım ilaçlarının dikkatli kullanılması ve yuva yapmaya uygun çıplak toprak ile kuru bitki saplarının bırakılması bu arıların yaşamını sürdürmesine önemli katkı sağlar.