İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Donax trunculus Linnaeus, 1758

Donax trunculus Linnaeus, 1758


Donax trunculus, Donacidae familyasına ait, kumlu kıyılarda yaşayan bir çift kabuklu yumuşakça türüdür. Türkiye kıyılarında yaygın olarak kum midyesi adıyla bilinir ve ticari olarak toplanan, insanlar tarafından tüketilen deniz canlıları arasında yer alır.

Kabuğu kama biçimli, uzunca ve oldukça sağlamdır; yetişkinlerde boyu genellikle 3–4,5 cm civarındadır. Dış yüzey düzgün ve parlaktır; rengi sarımsı, kahverengimsi ya da zeytin tonlarında olup çoğu zaman açık renkli ışınsal bantlar taşır. Kabuğun iç yüzü sıklıkla mor veya menekşe tonludur ve iç kenarı ince dişlidir. Bu dişli kenar ve iç yüzdeki renk, türü benzer kum midyelerinden ayırmada yardımcıdır.

Tür, dalgaların sürekli kırıldığı sığ kıyı şeridinde, temiz ve iyi havalanan ince kumlarda yaşar. Yumuşak gövdesini koruyan kabuğunu güçlü ayağıyla hızla kuma gömer, kısa sifonlarıyla sudaki planktonu ve organik tanecikleri süzerek beslenir. Ayrı eşeyli olan bireyler yumurta ve spermlerini suya bırakır; larvalar bir süre planktonda yaşadıktan sonra kıyıya yerleşir. Bireyler dalga hareketine bağlı olarak kumsal üzerinde yer değiştirebilir.

Akdeniz, Karadeniz ve Doğu Atlantik kıyılarında dağılış gösterir. Yoğun toplandığı bölgelerde stoklar aşırı avcılıktan etkilenebildiğinden, pek çok ülkede toplama mevsimi ve en küçük boy sınırlamalarıyla korunmaktadır. Süzerek beslendiği için kirli sulardan toplanan bireylerin tüketilmesi sağlık açısından risk taşıyabilir. Donax cinsi, Donacidae familyasına bağlı, dünya genelinde ılıman ve tropik kıyılarda yayılış gösteren çok sayıda tür içerir. Bu cinsin üyeleri kama biçimli, iki yanı eşit olmayan, sağlam ve genellikle parlak kabuklarıyla tanınır. Kabuğun ön kısmı uzun, arka kısmı kısa ve küttür. Çoğu tür dalgaların kırıldığı kumlu kıyı şeridinde yaşar ve güçlü ayağı sayesinde dalga çekildiğinde birkaç saniye içinde kuma gömülebilir.

Çift kabuklular, iki kabuk arasındaki manto boşluğunda yer alan solungaçları yardımıyla hem solunum yapar hem de besin taneciklerini süzer ya da toplar. Ayakları kazmaya uyarlanmış türler kuma veya çamura gömülerek yaşar ve sifonları aracılığıyla yüzeyle bağlantılarını sürdürür. Bu hayvanlar suyu süzerek ve tortuyu karıştırarak deniz tabanı ekosisteminde önemli bir rol oynar; aynı zamanda balıklar, yengeçler, deniz yıldızları ve kıyı kuşları için temel bir besin kaynağıdır. Boş kabukları ise kumsallarda sıkça karşılaşılan ve toplayıcıların ilgisini çeken buluntular arasındadır.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap