İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Ctenophthalmus bithynicus (Peus, 1977)

Ctenophthalmus bithynicus (Peus, 1977)


Ctenophthalmus bithynicus, Ctenophthalmidae ailesinin Ctenophthalmus cinsine ait bir pire türüdür. Tür adı, Kuzeybatı Anadolu'daki tarihî Bitinya bölgesine gönderme yapar. Ctenophthalmus, pirelerin tür sayısı bakımından en zengin cinslerinden biridir ve yüzlerce tür ve alttür içerir. Üyeleri başlıca tarla fareleri, orman fareleri ve sivri fareler gibi küçük memelilerin yuvalarında yaşar. Türler birbirine çok benzer; ayrımları büyük ölçüde erkek genital yapılarının ayrıntılarına dayanır ve birçok tür coğrafi alttürlere ayrılmıştır.

Ctenophthalmidae ailesi, çoğunlukla küçük kemirgenler ve böcekçil memeliler (sivri fareler, köstebekler) üzerinde yaşayan pireleri içerir. Bu ailenin pek çok üyesinde başın alt kenarında yanak tarağı ve ön göğüste ayrıca bir diken tarağı bulunur; gözler çoğu zaman körelmiştir. Aile özellikle Palearktik bölgede çok sayıda türle temsil edilir.

Pireler (Siphonaptera) kanatsız, yandan basık gövdeli, birkaç milimetre boyunda dış asalak böceklerdir. Erişkinleri memeli ve kuşların kanıyla beslenir; arka bacakları sıçramaya uyarlanmıştır ve vücut yüzeyindeki geriye dönük kıl ve dikenler konağın tüyleri arasında hızla ilerlemelerini sağlar. Gelişimleri tam başkalaşımlıdır: yumurta, bacaksız larva, koza içinde pupa ve erişkin evrelerinden geçerler.

Larvalar kan emmez; konağın yuvasında, ini ya da barınağında biriken organik artıklar ve erişkin pirelerin dışkısındaki kurumuş kanla beslenir. Bu nedenle pirelerin yaşamı konağın yuvasına sıkı biçimde bağlıdır ve pek çok tür belirli bir konak grubuna özgüdür. Tür düzeyinde tanı genellikle mikroskop altında, özellikle erkek genital yapıları, baş ve göğüsteki dikenli taraklar (ktenidyumlar) ve kıl dizilişi incelenerek yapılır.

Bu tür pireler genellikle konaklarının yuvalarında saklı yaşadıkları için doğada nadiren fark edilir; bilinen kayıtların çoğu, yakalanan küçük memelilerin ve yuvalarının incelenmesiyle elde edilmiştir. Kemirgen ve diğer küçük memeli pirelerinin incelenmesi, yaban hayatındaki hastalık etkenlerinin dolaşımını anlamak açısından önem taşır. İnsanları nadiren ve ancak konak hayvanlarla yakın temas durumunda ısırırlar.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap