Cryptophonus litigiosus (Dejean, 1829)

Cryptophonus litigiosus (güncel sınıflandırmada Harpalus litigiosus), Dejean tarafından 1829 yılında tanımlanmış bir yer böceği türüdür. Carabidae ailesinin Harpalini oymağında yer alır ve Akdeniz çevresi ile Batı Asya'nın sıcak bölgelerinde bulunur.

Cryptophonus, günümüzde çoğunlukla Harpalus cinsinin bir alt cinsi olarak değerlendirilen bir gruptur. Bu grubun üyeleri orta boylu, genellikle siyah ya da çok koyu renkli, parlak ve sağlam yapılı yer böcekleridir. Ön göğüsleri geniş, kın kanatları boyuna oluklu, bacakları ise kısa ve kalın dikenlidir. Türler birbirine çok benzediğinden kesin tanı çoğu zaman ayrıntılı morfolojik inceleme gerektirir.

Harpalus türleri yer böcekleri arasında beslenme bakımından farklıdır: erginler ve larvalar hayvansal besinlerin yanı sıra ağırlıklı olarak tohum yer. Bu nedenle yabani ot tohumlarının azaltılmasında doğal bir rol oynarlar. Genellikle kuru, kumlu ya da taşlı, seyrek bitkili açık alanlarda, step, mera ve tarla kenarlarında yaşarlar. Gündüzleri taş altlarında ve toprak çatlaklarında saklanır, geceleri etkin olurlar; ışığa sıkça gelirler. Kışı genellikle ergin ya da larva evresinde toprak içinde geçirirler.

Carabidae, yer böcekleri olarak bilinen ve dünyada 40.000'i aşkın türle kın kanatlıların en kalabalık ailelerinden biridir. Ailenin üyeleri genellikle uzun ve ince bacakları, belirgin çeneleri ve iyi gelişmiş duyargalarıyla tanınır; çoğu hızlı koşan, yırtıcı ya da leşçil böceklerdir. Toprak yüzeyinde yaşayan omurgasızların sayısını dengeleyerek ekosistemlerde önemli bir görev üstlenir, tarım alanlarında da zararlı böceklerin doğal düşmanı olarak yararlı kabul edilirler. İnsanlar için tehlikeli değildirler; bazı türleri tutulduğunda savunma amaçlı kötü kokulu ya da yakıcı salgılar çıkarabilir.