Crepis subsp. commutata

Crepis foetida subsp. commutata, papatyagiller familyasının Crepis cinsine ait Crepis foetida türünün bir alttürüdür. Alttürün adı “değiştirilmiş” anlamına gelir; özellikle meyve gagası ve tüylülük gibi ayrıntılarda tipik alttürden ayrılır ve daha çok Doğu Akdeniz bölgesinde bulunur.

Crepis foetida, Türkçe kaynaklarda kokar kanarya otu gibi adlarla da anılan, ezildiğinde hoş olmayan, acı badem benzeri bir koku yayan tek ya da iki yıllık bir türdür. Gövdesi dik ya da yükselici, dallanmış ve tüylüdür; taban yaprakları derin parçalı olup karahindiba yapraklarını andırır. Başçıklar açmadan önce sarkık durur ve dilsi çiçekleri sarıdır; dış tarafları sıklıkla kırmızımsı çizgilidir. Meyvelerin dıştakiler kısa, içtekiler uzun gagalıdır.

Tür, familyanın hindiba ve marul akrabalarını içeren Cichorieae oymağına aittir. Bu oymağın üyelerinde başçıktaki bütün çiçekler dilsi çiçektir, yani her çiçeğin taç yaprakları tek yana açılmış bir dil biçimindedir. Gövde ve yapraklar koparıldığında beyaz, süt gibi bir özsu (lateks) akar; bu özellik grubu tanımada önemli bir ipucudur.

Tür, Avrupa'nın güney ve orta kesimlerinden Akdeniz havzasına, Batı ve Orta Asya'ya kadar yayılış gösterir. Kuru çayırlar, nadas alanları, yol kenarları, taşlık ve kumlu yerler gibi açık ve güneşli ortamlarda yetişir; yaz aylarında çiçeklenir. Geniş yayılışı nedeniyle tür içinde birkaç alttür ayırt edilmektedir; bu alttürler yaprak biçimi, tüylülük ve meyve özellikleri gibi küçük farklarla birbirinden ayrılır. Çiçekleri arılar, sinekler ve başka böcekler tarafından ziyaret edilir; bu bitkiler böylece tozlaşmacı böcekler için nektar ve polen kaynağı olur. Olgunlaşan başçıklardan çıkan tüylü meyveler rüzgârla dağılır ve bitkinin açık alanlarda kolayca yayılmasını sağlar.