İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Cortinarius psittacinus

Cortinarius psittacinus


Cortinarius psittacinus, Agaricales takımının Cortinariaceae familyasına ait, örümcek ağı mantarları olarak bilinen Cortinarius cinsinden bir şapkalı mantardır. Telamonia alt cinsine bağlanan bir türdür. Adı "papağana benzer" anlamına gelir ve özellikle sap ile genç lamellerde görülen yeşilimsi, zeytin tonlarına işaret eder; şapkası ise kahverengimsidir.

Cinsin tüm üyelerinde olduğu gibi genç meyve gövdelerinde şapka kenarı ile sap arasında örümcek ağını andıran ince liflerden oluşan bir örtü (kortina) bulunur. Şapka açıldıkça bu örtü yırtılır ve sap üzerinde, olgun sporlar düştükçe pas rengine boyanan lifli bir halka bölgesi bırakır. Lameller gençken açık renkli olabilir, ancak olgunlaştıkça pas kahverengisine döner; spor izi de pas kahverengisidir.

Nemli ormanlarda ve ağaçlık alanlarda, ortak yaşam kurduğu ağaçların çevresinde sonbaharda görülür. Cortinarius türleri ağaçların kökleriyle ektomikorizal ortak yaşam kurar: ağaçtan şeker alırken ona su ve mineral madde sağlar. Bu nedenle orman ekosistemlerinin sağlığında önemli rol oynarlar. Cins, dünya genelinde binlerce türle şapkalı mantarların en kalabalık cinsidir ve türlerin birçoğu birbirine çok benzediğinden kesin tanı çoğu zaman mikroskobik özellikler ve DNA analizi gerektirir.

Meyve gövdeleri genellikle yaz sonundan sonbaharın sonlarına kadar, yağışlı dönemlerin ardından ortaya çıkar. Mantarın asıl canlı kısmı toprak içinde yayılan ve ağaç kökleriyle iç içe geçen misel ağıdır; topraktan görünen şapkalı yapılar yalnızca sporların üretilip yayılmasını sağlayan üreme organlarıdır. Sporlar rüzgârla taşınır ve uygun ortamda çimlenerek yeni misel ağları oluşturur. Bu mantarlar ayrıca salyangozlar, böcek larvaları ve bazı memeliler için besin kaynağı olarak da orman canlılarının yaşamına katkıda bulunur.

Cortinarius cinsinde ölümcül zehirli türler bulunduğundan ve türler arasında karışıklık çok kolay olduğundan, bu cinsin hiçbir üyesi yenmek amacıyla toplanmamalıdır.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap