Cortinarius cinnamomeus

Cortinarius cinnamomeus, küçük ve orta boylu bir örümcek ağlı mantar türüdür. Tür adı “tarçın renkli” anlamına gelir. Şapkası tarçın kahverengi ya da sarımsı kahverengi, ipeksi liflidir; lameller parlak turuncu ile turuncu sarı tonlardadır. Sap sarımsı renktedir. Bu tür, eskiden ayrı bir cins olarak da ele alınan Dermocybe grubuna aittir. Bu gruptaki mantarlar, antrakinon türü canlı renk maddeleri içermeleriyle bilinir; lamel ve şapkalarındaki sarı, turuncu ve kırmızı tonlar bu maddelerden kaynaklanır. Bu pigmentler nedeniyle grubun üyeleri geleneksel olarak yün ve ipek boyamacılığında kullanılmıştır.

Tür çoğunlukla çam ve ladin gibi iğne yapraklı ağaçların bulunduğu asidik topraklarda, yosunlar arasında yetişir. Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika'nın ılıman ve serin bölgelerinde geniş bir yayılışa sahiptir. Cinsin hemen bütün türleri ağaçların kökleriyle ektomikorizal ortaklık kurar: mantar ağaca su ve mineral madde sağlarken ağaçtan şeker alır. Bu nedenle türlerin çoğu belirli ağaç gruplarına (kayın, meşe, ıhlamur gibi yapraklı ağaçlar ya da çam, ladin gibi iğne yapraklılar) ve belirli toprak tiplerine bağlıdır. Meyve cisimleri genellikle yaz sonu ve sonbaharda ortaya çıkar. Türlerin ayırt edilmesi çoğu zaman renk, koku, sap tabanının yapısı, kimyasal tepkimeler ve mikroskobik özelliklerin birlikte değerlendirilmesini gerektirir; günümüzde DNA çalışmaları birçok türün sınırını yeniden çizmiştir.

Cortinarius, Agaricales takımının Cortinariaceae familyasına bağlı, dünyada iki binden fazla türü olduğu kabul edilen en büyük şapkalı mantar cinsidir. Türkçede örümcek ağlı mantarlar olarak da anılırlar. Cinsin en belirgin özelliği, genç mantarda şapka kenarı ile sap arasını örten, örümcek ağına benzeyen ince lifli örtüdür (kortina). Mantar açıldıktan sonra bu örtünün artıkları sap üzerinde lifli bir halka bölgesi olarak kalır ve düşen paslı kahverengi sporlarla boyanır. Spor izi paslı kahverengidir; olgun lameller de bu nedenle zamanla kahverengileşir.

Cortinarius türleri yemek amacıyla toplanmamalıdır. Cinsin bazı üyeleri, belirtileri günler hatta haftalar sonra ortaya çıkan ve ağır böbrek hasarına yol açabilen orellanin zehrini içerir. Türlerin birbirinden ayırt edilmesi uzmanlar için bile zor olduğundan, bu cinsten hiçbir mantar güvenle yenmez.