Coprinopsis cothurnata

Coprinopsis cothurnata, Basidiomycota şubesinin Agaricales takımına bağlı Psathyrellaceae familyasından, Coprinopsis cinsine ait bir şapkalı mantar türüdür. Bu cins, eskiden geniş anlamıyla Coprinus içinde sınıflandırılan mürekkep mantarlarının önemli bir bölümünü kapsar ve dünya genelinde yüzü aşkın tür içerir.

Coprinopsis cothurnata, küçük boylu ve narin bir mürekkep mantarıdır. Şapkası gençken yumurta biçimlidir ve beyazımsı, keçemsi bir örtü kalıntısıyla kaplıdır; açıldıkça grileşir ve kenarları kısa sürede erir. Sap ince, beyaz ve kırılgandır. Bu tür, cinsin pek çok küçük üyesi gibi başta gübre olmak üzere besince zengin organik artıklar üzerinde gelişir. Kısa ömürlü olduğundan kolayca gözden kaçar ve yayılışı yeterince bilinmemektedir; Avrupa’dan bildirilmiştir.

Coprinopsis türlerinin ortak özelliği, olgunlaşan şapkanın ve lamellerin kendi enzimleriyle sindirilerek koyu, mürekkebe benzer bir sıvıya dönüşmesidir; bu süreç sporların aşağıdan yukarıya doğru serbest kalmasına yardım eder. Gençken yumurta ya da silindir biçimli olan şapka çoğu türde beyaz, gri veya kahverengimsi tüylü, keçemsi ya da pullu bir örtü kalıntısı taşır. Spor izi siyahtır. Sap genellikle beyaz, kırılgan ve içi boştur. Meyve cisimleri çoğu zaman yalnızca birkaç saat ya da bir iki gün dayanır.

Cinsin üyeleri saprotrof yaşar ve gübre, kompost, çürüyen odun, bitki artıkları, yanmış toprak ya da besince zengin topraklar gibi ortamlarda organik maddenin ayrışmasında rol oynar. Kısa ömürlü meyve cisimleri nedeniyle çoğu tür kolayca gözden kaçar ve gerçek yayılışları yeterince bilinmeyebilir. Türlerin güvenilir ayrımı çoğu zaman örtü yapısının ve sporların mikroskopla incelenmesini gerektirir. Bazı Coprinopsis türleri alkolle birlikte tüketildiğinde zehirlenmeye yol açan maddeler içerdiğinden, kesin tanı konmamış hiçbir mürekkep mantarı yenmemelidir.