Carabus deuvei hajdaji

Carabus deuvei hajdaji, yer böcekleri ailesine (Carabidae) bağlı Carabus deuvei türünün bir alttürüdür. Alttürler, aynı türün coğrafi olarak ayrılmış ve renk, kanat örtüsü dokusu veya vücut oranları gibi özelliklerle ayırt edilen popülasyonlarıdır.

Carabus cinsinin üyeleri genellikle 15–40 mm boyunda, iri ve uzun bacaklı böceklerdir. Vücut çoğunlukla siyah, koyu mavi, yeşil, bakır ya da mor metalik parıltılıdır. Kanat örtüleri (elitralar) türden türe değişen boyuna çizgiler, sıra hâlinde kabarcıklar veya çukurcuklar taşır ve çoğu türde birbirine kaynaşmıştır. Arka kanatlar körelmiş olduğundan bu böcekler uçamaz; bu nedenle hareket kabiliyetleri sınırlıdır ve dağlık bölgelerde yalıtılmış popülasyonlar kolayca farklılaşarak çok sayıda alttür oluşturur.

Bu cinsin üyeleri gece aktif, hızlı koşan yırtıcılardır. Salyangoz, sümüklüböcek, solucan, tırtıl ve diğer omurgasızlarla beslenirler; avlarını güçlü çeneleriyle yakalar ve sindirim salgılarıyla dışarıda kısmen sindirerek tüketirler. Gündüzleri taş, kütük ve yaprak döküntüsü altında saklanırlar. Rahatsız edildiklerinde karın ucundaki bezlerden keskin kokulu, yakıcı bir savunma sıvısı püskürtebilirler. Larvalar da toprakta yaşayan yırtıcılardır; gelişim genellikle bir yılda tamamlanır ve erginler toprakta kışlar. Tarım ve orman zararlılarını tükettikleri için ekosistemde yararlı kabul edilirler; insan için tehlikeli değillerdir, ancak savunma sıvısı gözü tahriş edebilir.

Anadolu ve çevresindeki dağlık bölgelerde Carabus cinsinin pek çok dar yayılışlı formu bulunur. Bu takson da böyle bir formdur; yayılışı ve biyolojisi hakkındaki ayrıntılar cinsin genel özellikleriyle büyük ölçüde örtüşür. Yer böcekleri gillerinin en bilinen cinsi olan Carabus, Holarktik bölgede yüzlerce tür ve çok sayıda alttürle temsil edilir. Anadolu, Kafkasya ve Balkanlar bu cinsin çeşitliliğinin yüksek olduğu bölgeler arasındadır. Yaşam alanlarının daralması ve toplayıcılık baskısı nedeniyle dar yayılışlı birçok form koruma açısından dikkat gerektirir.