İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Calamıntha nepeta subsp. glandulosa

Calamıntha nepeta subsp. glandulosa


Calamintha nepeta subsp. glandulosa, ballıbabagiller (Lamiaceae) familyasından çok yıllık, aromatik, otsu bir bitkidir. Güncel sınıflandırmada Clinopodium nepeta subsp. glandulosum adıyla da bilinir. Tür, Akdeniz ülkelerinde nane benzeri kokusuyla tanınan ve mutfakta kullanılan bir bitkidir.

Gövdeleri dik ya da yükselici, çok dallı ve genellikle 30–60 cm boyundadır. Yaprakları küçük, karşılıklı, yumurta biçimli ve salgı bezleriyle kaplıdır. Çiçekleri küçük, beyazdan soluk leylağa kadar değişen renklerde, iki dudaklıdır ve gevşek, dallanmış kümeler halinde açar. Çiçeklenme yaz ortasından sonbahar sonuna kadar uzar.

Bu alt tür kuru ve güneşli yerleri tercih eder; taşlık yamaçlar, yol kenarları, maki ve frigana alanları, eski duvar dipleri başlıca yaşam alanlarıdır. Akdeniz havzası ve Batı Asya'da geniş yayılış gösterir.

Ballıbabagillerin tipik özelliklerini taşıyan bu bitkiler, dört köşeli gövdeleri, karşılıklı yaprakları ve iki dudaklı çiçekleriyle tanınır. Calamintha türlerinin yaprakları ve gövdeleri uçucu yağ taşıyan salgı tüyleriyle kaplıdır; ezildiklerinde nane ve kekiği andıran ferah bir koku yayarlar. Bu nedenle cinsin birçok üyesi halk arasında bitki çayı, baharat ve tıbbi bitki olarak kullanılmıştır.

Çiçekleri uzun bir dönem boyunca açar ve arılar, kelebekler ve sinekler gibi tozlaşmacılar için önemli bir nektar kaynağıdır. Meyveleri, familyaya özgü biçimde dört küçük fındıksı parçadan oluşur. Türkiye, bu grubun yayılış alanının önemli bir parçasıdır ve ülkede birçok Clinopodium türü doğal olarak bulunur.

Ballıbabagillerin çiçekleri başta arılar olmak üzere birçok böcek için önemli bir nektar ve polen kaynağıdır; iki dudaklı çiçek yapısı, tozlaşmayı gerçekleştiren böceklerin alt dudağa konup çiçeğin içine girmesine uygun biçimdedir. Bu yüzden familyanın pek çok üyesi bal bitkisi olarak değer taşır. Türkiye, Akdeniz ve İran-Turan floralarının kesişiminde yer aldığından ballıbabagiller bakımından dünyanın en zengin bölgelerinden biridir ve bu familyada çok sayıda endemik takson barındırır.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap