Bombus hortorum (Linnaeus, 1761)

Bombus hortorum, Apidae familyasının Bombus cinsine bağlı bir bambul arısı türüdür ve bahçe bambul arısı olarak bilinir. Bambul arıları iri, tıknaz ve yoğun tüylü yapılarıyla tanınan, koloni halinde yaşayan arılardır. Tür, Linnaeus tarafından tanımlanmıştır.

Bu tür siyah zemin üzerinde göğsün ön ve arka kenarında birer sarı bant, karnın başlangıcında bir sarı bant ve beyaz bir karın ucuyla tanınır. En belirgin özelliği, Avrupa bambul arıları arasındaki en uzun dillerden birine sahip olmasıdır; uçarken dili çoğu zaman öne doğru uzanmış olarak görülebilir. Yüzü de diğer pek çok türe göre belirgin biçimde uzundur. Ana arılar iri yapılıdır; işçiler ise boyut bakımından değişkendir.

Uzun dili sayesinde yüksükotu, kırmızı üçgül, ballıbaba, adaçayı, hanımeli ve kurtboğan gibi derin tüplü çiçeklerden nektar alabilir ve bu bitkilerin önemli tozlayıcılarındandır. Koloni ilkbaharda kışı tek başına geçirmiş döllenmiş bir ana arı tarafından kurulur. Yuvalar genellikle toprak yüzeyinde ya da hemen altında, kemirgen yuvaları gibi boşluklarda bulunur. Koloniler görece küçüktür. Mevsim sonunda yeni ana arılar ve erkekler üretilir; bazı bölgelerde yılda iki nesil görülebilir. Kolonileri guguk bambul arısı Bombus barbutellus tarafından istila edilebilir.

Tür Avrupa'nın büyük bölümünden Anadolu ve Kafkasya üzerinden Sibirya'ya kadar geniş bir alanda yayılış gösterir; Yeni Zelanda'ya da insan eliyle taşınmıştır. Bahçelerde, orman kenarlarında ve çayırlarda yaygındır. Saldırgan değildir, ancak yuvası rahatsız edildiğinde sokabilir. Bambul arıları, kanat kaslarını titreştirerek çiçeklerin polen keselerinden polen dökülmesini sağlayan titreşimli tozlaşma yeteneğine sahiptir; bu özellik domates gibi bazı bitkilerin tozlaşmasında önemlidir. Ayrıca bal arılarına göre daha serin ve bulutlu havalarda da çalışabilirler.