Bidens triparti

Bu kayıt, papatyagiller (Asteraceae) familyasından Bidens tripartita türüne aittir. Tek yıllık, otsu bir bitki olan bu tür, yaprakları genellikle üç parçalı olduğu için “üç parçalı” anlamına gelen adını almıştır. Avrupa’da su kenarlarında yetişen en tanıdık Bidens türlerinden biridir.

Bitki 20–100 santimetre kadar boylanabilir; gövdesi dik, dallanan ve çoğunlukla kırmızımsı tonludur. Karşılıklı dizilen yaprakları kenarları dişli ve çoğunlukla üç ya da beş parçalıdır. Yaz sonu ve sonbaharda dalların ucunda sarı, genellikle dil çiçeksiz, düğme biçimli başçıklar açar. Başçığın çevresinde yaprak benzeri uzun dış kavlek yaprakları bulunur.

Cinsin adı Latince “iki diş” anlamına gelir ve meyvelerin ucundaki iki ya da daha fazla çengelli dikene işaret eder. Bu dikenler hayvan tüylerine ve giysilere kolayca tutunur; tohumlar bu yolla uzak mesafelere taşınır. Tür nemli ve besince zengin topraklarda, göl, gölet, dere ve kanal kenarlarında, bataklıklarda ve suyu çekilmiş çamurlu alanlarda yetişir.

Avrupa, Asya ve Kuzey Afrika’da doğal olarak yayılır; başka kıtalara da taşınmıştır. Geleneksel halk hekimliğinde çeşitli amaçlarla kullanılmıştır. Çengelli meyveleri hayvan yünlerine yapışarak kalite kaybına yol açabilir; bunun dışında insanlar için önemli bir tehlikesi yoktur. Su kenarı bitki topluluklarının tipik bir üyesi olarak böcekler için besin kaynağıdır.

Papatyagiller, dünyanın en büyük çiçekli bitki familyalarından biridir ve yirmi binden fazla tür içerir. Familyanın ortak özelliği, çok sayıda küçük çiçeğin bir kavlek ile çevrili tek bir başçıkta toplanarak tek bir çiçek gibi görünmesidir. Bu yapı tozlayıcıları uzaktan çeker ve tek bir ziyarette çok sayıda çiçeğin tozlanmasını sağlar. Familyanın üyeleri tek yıllık küçük otlardan çalı ve ağaçlara kadar çok çeşitli yaşam biçimlerine sahiptir ve hemen her karasal ortamda bulunur.