Anicetus italicus (Masi, 1917)

Anicetus italicus, zar kanatlılar (Hymenoptera) takımının Encyrtidae ailesine ait çok küçük bir asalak arı türüdür. Masi tarafından 1917’de tanımlanmıştır. Anicetus cinsinin üyeleri yumuşak kabuklu koşnillerin (Coccidae) asalaklarıdır.

Encyrtidae, kalsit arıları (Chalcidoidea) üst ailesine ait, çoğu 1–2 mm boyunda, çok küçük asalak arılardan oluşan büyük bir ailedir. Üyelerin pek çoğu metalik parıltılı ya da koyu renklidir ve orta göğüs bölgesinin büyük, dışbükey yapısı ile güçlü sıçrama yetenekleri sayesinde tanınır. Dünya genelinde binlerce türü bilinir ve aile, tarımsal zararlılara karşı biyolojik mücadelede en çok kullanılan böcek gruplarından biridir. Konukçuları arasında koşniller, unlu bitler, kelebek ve güve larvaları, sinekler ve keneler gibi çok çeşitli canlılar bulunur. Bu arılar insanlar için tamamen zararsızdır.

Anicetus türlerinin dişileri genellikle dikkat çekici biçimde yassılaşmış, yaprak gibi genişlemiş antenleriyle tanınır. Dişi, yumurtasını koşnilin vücut boşluğuna bırakır; larva konukçunun içinde beslenerek gelişir ve sonunda konukçuyu öldürür. Ergin arı, koşnilin kabuğunda açtığı küçük, yuvarlak bir delikten dışarı çıkar. Bu çıkış delikleri, bitkiler üzerinde asalak etkinliğinin kolayca fark edilen bir işaretidir.

Konukçuları olan yumuşak kabuklu koşniller, turunçgiller, zeytin, süs bitkileri ve çeşitli meyve ağaçlarında bitki özsuyunu emerek, ayrıca salgıladıkları ballı madde üzerinde fumajin mantarının gelişmesine yol açarak zarar verir. Anicetus türleri bu zararlıların doğal düşmanları olarak biyolojik mücadelede önem taşır.

Tür adından da anlaşılacağı gibi ilk olarak İtalya’dan tanımlanmıştır ve Akdeniz havzasında, konukçularının yaygın olduğu sıcak ve ılıman bölgelerde yayılış gösterir. Çıplak gözle zor fark edilen bu küçük arılar, tarım ekosistemlerinde zararlı popülasyonlarını baskılayan önemli canlılardır.