Amanita spissa

Amanita spissa, Amanitaceae ailesine bağlı Amanita cinsinden iri ve tıknaz yapılı bir mantar türüdür. Bazı kaynaklarda Amanita excelsa türünün bir varyetesi olarak ele alınır. Şapkası gri ile gri kahverengi arasında değişen renklerde, genellikle 6–15 cm çapındadır ve üzeri grimsi, un gibi dağılabilen örtü kalıntılarıyla kaplıdır.

Lameller beyaz ve sıktır. Sapı kalın ve sağlamdır, üst kısmında çizgili bir halka taşır; tabanı ise kök benzeri biçimde şişkindir ve belirgin, serbest bir volva kesesi yoktur. Eti beyazdır ve kesildiğinde renk değiştirmez; kokusu bazen hafif turp kokusunu andırır. Yaz ve sonbaharda hem yaprak döken hem de iğne yapraklı ormanlarda yetişir, Avrupa’da yaygın bir türdür.

Amanita cinsi, dünyanın en zehirli mantarlarından bazılarını içerdiği için toplayıcılar açısından büyük önem taşır. Cinsin üyeleri genellikle beyaz lamelli, şapkası üzerinde örtü kalıntıları (pulcuklar) bulunan, sapında halka ve tabanında volva adı verilen keseli ya da yumrulu yapı taşıyan mantarlardır. Bu türler ağaçlarla mikoriza ortaklığı kurar; ağaç köklerine su ve mineral sağlarken karşılığında şeker alırlar. Bu yüzden ormanlarda, ağaçların yakınında yetişirler.

Amanita spissa bazı kaynaklarda yenebilir olarak geçse de zehirli panter mantarı (Amanita pantherina) ile kolayca karıştırılabilir. Panter mantarının şapkası daha kahverengi, pulcukları ise beyaz ve belirgindir; sap tabanında da kenarı keskin bir volva kalıntısı bulunur. Bu benzerlik nedeniyle tür yenmek amacıyla toplanmamalıdır.

Amanita türlerinin tanımlanması uzmanlık gerektirir. Aynı cinste yer alan ölümcül türlerle karıştırılma tehlikesi nedeniyle, kesin olarak tanınmayan hiçbir Amanita mantarı yenmemelidir. Mantar zehirlenmelerinin önemli bir kısmı bu cinsin üyelerinden kaynaklanır ve belirtiler bazen saatler sonra ortaya çıkarak tedaviyi geciktirebilir.