İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Amanita alba

Amanita alba


Amanita alba, Basidiomycota şubesinin Agaricomycetes sınıfına, Agaricales takımına ve Amanitaceae familyasına bağlı bir şapkalı mantar türüdür. Bu tür, Amanita cinsi içinde Vaginatae seksiyonunda yer alan ve halk arasında grizet olarak bilinen gruba aittir. Bu grubun üyelerinde sapta halka bulunmaz, sap dibinde ise belirgin, zarımsı ve kese biçiminde bir volva yer alır. Şapka kenarı belirgin biçimde çizgilidir (oluklu), et ince ve kırılgandır.

Bu ad, grizet grubunun tamamen beyaz renkli örnekleri için kullanılmıştır ve günümüzde çoğu kaynakta Amanita vaginata türünün beyaz bir biçimi ya da çok yakın bir akrabası olarak değerlendirilir. Şapkası genç evrede yumurta ya da çan biçimli, olgunlukta yayvan ve ortası hafif kabarıktır; rengi saf beyazdan krem beyaza kadar değişir. Lameller beyaz ve serbesttir, sap beyaz, ince uzun ve içi zamanla boşalır. Sap dibinde beyaz, zarımsı bir volva bulunur.

Geniş yapraklı ve karışık ormanlarda, ağaçlarla mikoriza ilişkisi kurarak yaşar. Amanitaların büyük çoğunluğu ağaçlarla ektomikoriza ilişkisi kurar; mantar iplikleri ağaç köklerini sararak ağaca su ve mineral sağlar, karşılığında şeker alır. Bu nedenle türler genellikle belirli ağaç türleriyle birlikte, orman ve koru ortamlarında bulunur ve ağırlıklı olarak yazdan sonbahara kadar meyve verir.

Avrupa'da kaydedilmiş olup yayılışı ve taksonomik durumu tartışmalıdır. Tamamen beyaz rengi nedeniyle ölümcül zehirli beyaz Amanita türleriyle (örneğin Amanita verna ve Amanita virosa) karıştırılma tehlikesi özellikle yüksektir; bu türlerde sapta halka bulunması ve şapka kenarının çizgisiz olması ayırıcıdır. Grizet grubundaki bazı türler iyi pişirildiğinde yenebilir olarak bilinse de bu grubun genç örnekleri ve volvası gözden kaçan örnekleri ölümcül zehirli Amanita türleriyle karıştırılabilir. Ayrıca çiğ ya da az pişmiş grizetlerin sindirim rahatsızlığına yol açabildiği bildirilir. Bu nedenle uzman teşhisi olmadan toplanması ve tüketilmesi önerilmez.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap