Althaea cannabina

Althaea cannabina, ebegümecigiller (Malvaceae) familyasının hatmi cinsine (Althaea) ait çok yıllık otsu bir bitkidir. Tür adı, derin parçalı yapraklarının kenevir (Cannabis) yapraklarını andırmasından gelir. Güney ve Orta Avrupa'dan Akdeniz havzasına, Kafkasya ve Batı Asya'ya kadar uzanan geniş bir alanda doğal olarak bulunur.

Bitki ince, sert ve dallı gövdeleriyle genellikle bir ile iki metre arasında boylanabilir. Gövde ve yapraklar kısa, sert tüylerle kaplıdır. Alt yapraklar geniş ve loblu iken üst yapraklar derin biçimde el ayası gibi parçalanmış, dar ve dişli loblardan oluşur; bu özellik türü cinsin diğer üyelerinden ayırmaya yarar. Çiçekler uzun sapların ucunda tek tek ya da küçük gruplar hâlinde açar; taç yaprakları pembe ya da leylak renkli olup tabana doğru koyulaşır. Ebegümecigillere özgü olarak erkek organlar birleşmiş bir sütun oluşturur.

Çalılıklarda, orman kenarlarında, nemli çayırlarda, dere kıyılarında ve yol kenarlarında yetişir. Çiçeklenme genellikle yaz ortasından sonbahar başına kadar sürer. Çiçekleri arılar ve diğer tozlaştırıcı böcekler tarafından ziyaret edilir. Meyvesi, olgunlaştığında çok sayıda tek tohumlu parçaya ayrılan disk biçimli bir şizokarptır.

Hatmi cinsinin üyeleri köklerinde ve yapraklarında bol miktarda müsilaj içerir; bu nedenle cinsin bazı türleri halk hekimliğinde öksürük ve boğaz tahrişine karşı yumuşatıcı olarak kullanılmıştır. Althaea cannabina zarif görünümü nedeniyle zaman zaman süs bitkisi olarak da yetiştirilir. Bu cinsin üyeleri Türkiye florasında da temsil edilmektedir. Ebegümecigiller familyası dünya genelinde dört binden fazla tür içerir ve pamuk, bamya ve ıhlamur gibi insan için ekonomik önemi yüksek bitkileri de kapsar. Bu familyanın üyeleri genellikle yıldızsı tüyleri, beş parçalı çiçekleri ve birleşik erkek organ sütunlarıyla kolayca tanınır.