Alcea javateriflora

Alcea lavateriflora, ebegümecigiller (Malvaceae) familyasından gülhatmi ya da hatmi olarak bilinen Alcea cinsine ait çok yıllık otsu bir bitkidir. Tür adı "Lavatera çiçekli" anlamına gelir ve çiçeklerinin Lavatera türlerini andırmasına gönderme yapar.

Alcea türleri genellikle uzun, dik ve tüylü gövdeli bitkilerdir; yaprakları yuvarlakça, loblu ya da derin parçalıdır ve yıldız biçimli tüylerle kaplıdır. Çiçekler büyük, beş taç yapraklı ve gövdenin üst kısmında başak benzeri bir dizilim gösterir. Bu türde taç yaprakları pembe ile leylak tonlarındadır. Çiçeğin altında, cinsin tipik özelliği olan ve tabanda birleşik altı ila dokuz parçalı bir dış çanak bulunur. Meyve, çok sayıda tohum bölmesinden oluşan disk biçimli bir şizokarptır.

Tür Doğu Akdeniz bölgesinde yayılış gösterir ve kayalık yamaçlarda, çalılıklarda, tarla kenarlarında ve açık alanlarda yetişir. Çiçeklenme genellikle ilkbahar sonu ve yaz aylarında gerçekleşir; çiçekleri arılar başta olmak üzere birçok tozlayıcı böcek tarafından ziyaret edilir.

Alcea cinsinin dünyada onlarca türü bulunur ve cinsin çeşitlilik merkezlerinden biri Anadolu ile çevresidir. Süs bitkisi olarak yaygın yetiştirilen gülhatmi Alcea rosea da bu cinse aittir. Hatmi bitkilerinin kökleri ve çiçekleri müsilaj içerdiğinden halk arasında öksürük ve boğaz tahrişine karşı geleneksel olarak kullanılmıştır.

Ebegümecigiller familyasının üyeleri yıldız biçimli tüyleri, beş taç yapraklı çiçekleri ve tek bir sütun oluşturacak şekilde birleşmiş çok sayıdaki erkek organıyla kolayca tanınır. Familyada pamuk, bamya ve ıhlamur gibi insanlar için ekonomik önemi olan bitkiler de bulunur. Hatmi türleri bahçelerde süs bitkisi olarak da değer görür.