Acantholimon armenum var. balansae

Acantholimon armenum var. balansae, Plumbaginaceae familyasının Acantholimon cinsine ait bir taksondur. Acantholimon armenum, adını Ermeni yaylasından alan, Doğu Anadolu ve Kafkasya çevresinde yayılış gösteren bir türdür; balansae varyetesi adını 19. yüzyılda Anadolu'da bitki toplayan botanikçi Benedict Balansa'dan alır. Varyete ya da alt tür düzeyindeki bu takson, aynı türün diğer formlarından brakte, çiçek durumu ve yaprak özelliklerindeki farklarla ayrılır.

Acantholimon cinsinin üyeleri, sık ve sert iğnemsi yapraklarla kaplı, yoğun yastık ya da yarım küre biçiminde öbekler oluşturan çok yıllık, tabanı odunsu bitkilerdir. Halk arasında bu yastık biçimli dikenli bitkilere kirpi otu ya da çoban yastığı gibi adlar verilir. Yapraklar dar, sivri uçlu ve çoğunlukla gri yeşil renklidir; bitkiyi otlayan hayvanlara karşı korur ve su kaybını azaltır. Çiçekler başak ya da başçık biçimli durumlarda toplanır; zarımsı, kalıcı kaliks (çanak) ve pembe, mor ya da beyaz beş taç yaprağı tipiktir.

Cins, deniz lavantası ve kayaçiçeklerinin de yer aldığı Plumbaginaceae familyasına aittir. Türleri kurak ve yarı kurak dağlık bölgelere, taşlı ve kayalık yamaçlara, step alanlarına ve alpin kuşağa uyum sağlamıştır. Çiçeklenme genellikle yaz aylarında gerçekleşir; çiçekler başta arılar olmak üzere çeşitli böceklerce tozlanır. Kurumuş kalıcı çanaklar kış boyunca bitki üzerinde kalabilir.

Dünyada iki yüzü aşkın tür içeren cins, Anadolu'dan İran, Kafkasya ve Orta Asya'ya uzanan dağlık kuşakta yoğunlaşır. Türkiye bu cinsin önemli çeşitlilik merkezlerinden biridir ve pek çok takson ülkemize endemiktir. Yastık biçimli yapıları, toprağı tutarak erozyonu azaltır ve küçük hayvanlara barınak sağlar; aşırı otlatma, yakacak amaçlı sökme ve habitat kaybı bazı yerel popülasyonlar için tehdit oluşturabilir.