Urtica dioica subsp. pubescens

Urtica dioica subsp. pubescens, Rosales takımının Urticaceae (ısırgangiller) familyasına ait, Türkçede ısırgan otu olarak bilinen Urtica dioica türünün bir alt türüdür. Alt tür adı "tüylü" anlamına gelir ve bitkinin yakıcı tüylerinin yanı sıra yoğun, yumuşak, yakıcı olmayan tüylerle de kaplı olmasına işaret eder.

Çok yıllık, sürünücü kök saplarıyla yayılan, dik gövdeli otsu bir bitkidir ve uygun koşullarda bir metreyi aşan boylara ulaşabilir. Gövdesi dört köşelidir. Yaprakları karşılıklı, uzun saplı, yumurtamsı ya da mızraksı, kenarları kaba dişlidir; bu alt türde yaprakların alt yüzü belirgin biçimde tüylü ve grimsi görünümlüdür. Çiçekleri küçük, yeşilimsi ve gösterişsizdir; yaprak koltuklarından sarkan salkımsı durumlarda toplanır. Erkek ve dişi çiçekler çoğunlukla ayrı bitkilerdedir. Çiçeklenme yaz boyunca sürer ve tozlaşma rüzgârla olur.

Isırgan otunun gövde ve yapraklarındaki yakıcı tüyler, dokunulduğunda kırılarak deriye histamin ve başka tahriş edici maddeler bırakır; bu da yanma, kaşıntı ve kabarıklığa yol açar. Bitki nemli, gölgeli ve azotça zengin toprakları sever; dere kenarlarında, orman açıklıklarında, ahır ve yerleşim çevrelerinde sık görülür. Pek çok kelebek tırtılı için önemli bir besin bitkisidir.

Bu alt tür Güneydoğu Avrupa'dan Kafkasya, Anadolu ve İran'a uzanan bir bölgede yayılış gösterir. Isırgan otunun genç sürgünleri pişirildiğinde yakıcılığını yitirir ve sebze olarak tüketilir; bitki ayrıca halk hekimliğinde ve lif üretiminde geleneksel olarak kullanılmıştır.