Tridactyloidea

Tridactyloidea, düzkanatlılar (Orthoptera) takımının Caelifera alt takımında yer alan bir üst familyadır. Bu grup, cüce köstebek cırcırları olarak da bilinen Tridactylidae familyasını, kum cırcırları olarak anılan Cylindrachetidae familyasını ve Ripipterygidae familyasını içerir. Adlarına karşın gerçek cırcır böceklerinden çok çekirgelere yakındırlar.

Üst familyanın üyeleri genellikle çok küçük, çoğu zaman yalnızca birkaç milimetre boyunda böceklerdir. Vücutları parlak, koyu renkli ve tıknazdır. Arka bacakları sıçramaya uyarlanmış, kalınlaşmış uyluklara sahiptir; bu sayede şaşırtıcı uzaklıklara sıçrayabilirler. Ön bacakları ise toprağı kazmaya uygun biçimde genişlemiştir. Bazı türler suyun yüzeyinden sıçrayabilir ve kısa süre yüzebilir.

Bu böcekler çoğunlukla nehir, göl ve dere kenarlarındaki nemli kumlu ya da çamurlu kıyılarda yaşar. Toprakta kısa tüneller kazar, genellikle yüzeydeki algler ve organik kırıntılarla beslenirler. Gelişimleri yarım başkalaşımlıdır; yumurtadan çıkan nimfler deri değiştirerek ergin olur. Kıyı ortamlarındaki küçük omurgasız topluluklarının bir parçası olarak besin zincirinde yer alırlar.

Tridactyloidea, dünya genelinde birkaç yüz türle temsil edilir ve özellikle tropikal bölgelerde çeşitlilik gösterir. Avrupa ve Akdeniz bölgesinde de Xya gibi cinslere ait türler bulunur. Küçük boyutları ve gizli yaşamları nedeniyle çoğu zaman gözden kaçarlar. İnsanlar ve tarım için herhangi bir zararları yoktur ve kıyı ekosistemlerinin ilgi çekici, az tanınan üyeleridir.