Taraxacum hyberniforme

Taraxacum hyberniforme, papatyagiller (Asteraceae) familyasının Cichorieae oymağına bağlı, karahindiba olarak bilinen Taraxacum cinsinin çok yıllık bir türüdür. Tür adı, kış aylarında çiçeklenmesiyle bilinen Taraxacum hybernum türüne benzerliğine işaret eder. Karahindibaların tümü gibi kökü ve sapı kırıldığında beyaz bir süt akar.

Taraxacum cinsinin üyeleri kalın, etli bir kazık kökten çıkan taban yaprak rozetiyle tanınır. Yapraklar genellikle kenarları geriye dönük dişli ya da derin loblu, “aslan dişi” olarak adlandırılan biçimdedir. Yapraksız, içi boş çiçek sapı tek bir sarı başçık taşır; başçık yalnızca dilsi çiçeklerden oluşur ve iki sıra kaplayıcı yaprakla çevrilidir. Meyveler, uzun bir gaganın ucunda şemsiye gibi açılan pappus taşıyan akenlerdir ve olgunlaştığında tanıdık küresel tohum başını oluşturur. Kurak bölgelere uyum sağlamış türler çoğunlukla küçük yapılı, dar yapraklı ve küçük başçıklıdır.

Bu cinsin üyeleri çayırlar, otlaklar, taşlık yamaçlar, yol kenarları ve dağ meraları gibi çok çeşitli açık alanlarda yetişir. Akdeniz ve Güneybatı Asya’daki bazı türler sonbahar ve kış aylarında çiçeklenir. Karahindibaların önemli bir kısmında tohumlar döllenme olmaksızın oluşur; bu durum birbirine çok benzeyen çok sayıda “mikrotür”ün ortaya çıkmasına yol açmış ve cinsin sistematiğini son derece karmaşık hâle getirmiştir. Dünyada bu nedenle binlerce karahindiba türü tanımlanmıştır.

Karahindibalar erken ve geç mevsimde arılar, sinekler ve kelebekler için önemli bir besin kaynağıdır. Cinsin birçok türünün yaprakları sebze olarak yenir, kökleri ise geleneksel halk hekimliğinde kullanılır. Bu türün yayılışı ve tehdit durumu hakkında ayrıntılı bilgiler sınırlıdır. Papatyagiller dünyanın en büyük çiçekli bitki familyalarından biridir; bu familyada çiçek başı gibi görünen yapı aslında çok sayıda küçük çiçeğin bir araya gelmesiyle oluşan bir başçıktır. Dilsi çiçekli sütlü otlar, ekosistemlerde hem tozlaştırıcı böcekler hem de tohum yiyen kuşlar için değerli bir besin kaynağıdır.