Stenothoe monoculoides (Montagu, 1815)

Stenothoe monoculoides, Stenothoe cinsine bağlı küçük bir deniz amfipodudur ve cinsin Avrupa sularında en sık kaydedilen türlerinden biridir. Birkaç milimetre boyunda, yanlardan basık, soluk ya da kırmızımsı kahverengi tonlarda bir hayvandır; erkeklerin ikinci gnatopodu belirgin biçimde iridir.

Bu cins, Stenothoidae familyasına aittir. Familyanın üyeleri genellikle birkaç milimetreyi geçmeyen, oldukça küçük amfipodlardır. En belirgin özellikleri, dördüncü koksa plakasının çok büyüyerek vücudun yanını kalkan gibi örtmesi ve ikinci gnatopodun özellikle erkeklerde iri, güçlü bir kıskaca benzer yapı kazanmasıdır. Ağız parçaları emmeye ve kazımaya uyum sağlamış olup tür ayrımı çoğu zaman gnatopodların ve uropodların ince ayrıntılarına dayanır; bu nedenle tanımlama genellikle mikroskop altında yapılır.

Stenothoe türleri çoğunlukla sığ kıyı sularında, hidroitler, briyozoerler, süngerler, deniz çayırları ve algler arasında yaşar. Bir kısmı belirli konak canlılarla sıkı ilişki içindedir ve bunların yüzeyinden ya da dokularından beslenir. Liman yapıları, şamandıralar ve gemi gövdelerindeki tutunmuş canlı toplulukları içinde de sık bulunurlar; bu da bazı türlerin gemi taşımacılığıyla geniş alanlara yayılmasına yol açmıştır.

Tür Kuzeydoğu Atlantik ve Akdeniz kıyılarında yaygındır; kayalık kıyılarda algler, hidroitler ve diğer tutunmuş canlılar arasında, gelgit bölgesinden sığ alt kıyı bölgesine kadar yaşar. Yaşam biçimi büyük ölçüde cinsinin ve familyasının genel özellikleriyle uyumludur.

Amfipodlar (Amphipoda), yan yana basık vücutları ve çok sayıda bacak tipiyle tanınan küçük kabuklulardır. Vücut baş, yedi halkalı göğüs (pereon) ve karın (pleon ile urosom) bölgelerinden oluşur; göğüs bacaklarının ilk iki çifti yakalamaya yarayan gnatopodlara dönüşmüştür. Dişiler yumurtalarını göğüslerinin altındaki kuluçka kesesinde taşır ve yavrular larva evresi geçirmeden, erişkinlere benzer biçimde çıkar. Takım dünya genelinde on binin üzerinde türle temsil edilir ve denizlerden tatlı sulara, nemli kara ortamlarına kadar çok geniş bir yayılış gösterir.

Amfipodlar besin zincirinde çok önemli bir halkadır: döküntü, alg ve küçük canlılarla beslenerek organik maddenin geri dönüşümüne katkı sağlarlar, kendileri de balıklar, kuşlar ve pek çok omurgasız için temel besin kaynağıdır. Kirliliğe ve ortam değişikliklerine duyarlı olmaları nedeniyle deniz ortamlarının izlenmesinde gösterge canlı olarak da kullanılırlar.