Saprinus planiusculus (Motschulsky, 1849)

Saprinus planiusculus, kın kanatlılar (Coleoptera) takımının Histeridae ailesine ait leş ve gübre ortamlarında yaşayan bir histerid böceğidir. Histeridae ailesinin üyeleri, parlak ve kalkan benzeri gövdeleri nedeniyle dikkat çeker.

Saprinus cinsi, Histeridae ailesinin en kalabalık cinslerinden biridir ve özellikle Palearktik bölgede çok sayıda türle temsil edilir. Üyeleri genellikle 3–8 mm boyunda, kısa oval ve tümsek gövdelidir; renkleri siyahtan metalik mavi, yeşil ya da bronza kadar değişebilir. Kanat örtülerindeki noktalanma ve çizgi düzeni türlerin ayrımında kullanılır. Bu böcekler leşe, gübreye ve çürüyen organik maddelere çabucak gelir ve orada gelişen sinek kurtçuklarını avlar. Ceset üzerinde belirli bir ayrışma evresinde ortaya çıktıkları için adli entomolojide de önem taşırlar.

Histeridae ailesinin üyeleri dünya genelinde yaklaşık dört bin türle temsil edilir. Bu böceklerin en belirgin özelliği, kısa kesilmiş kanat örtülerinin karın ucundaki son bir iki halkayı açıkta bırakmasıdır. Antenleri dirsekli ve topuz uçludur; tehlike anında bacaklarını ve antenlerini vücut altındaki oluklara çekerek hareketsiz kalırlar. Sert, parlak ve sıkı kitinleşmiş vücutları onları yırtıcılara karşı iyi korur. Ailenin büyük bölümü hem erginken hem de larvayken yırtıcıdır ve sinek kurtçukları, akarlar ile diğer küçük eklem bacaklılarla beslenir.

Cinsin türleri Palearktik bölgenin açık, sıcak ve kurak alanlarında özellikle çeşitlidir; bu tür de bu bölgeden bilinmektedir. Türün Türkiye’deki ayrıntılı yayılışı sınırlı sayıda faunistik çalışmaya dayanır; Anadolu, Histeridae ailesi bakımından zengin bir bölge olarak bilinir.

Bu ailenin türleri, çürüyen organik maddelerde gelişen sinek kurtçuklarını avlayarak doğal biyolojik denetim sağlar. Bu nedenle ekosistemde ayrıştırma süreçlerine dolaylı olarak katkıda bulunurlar ve insan için zararsızdır; ısırma ya da sokma gibi bir tehlikeleri yoktur. Küçük boyları ve gizli yaşamları yüzünden çoğunlukla gözden kaçarlar, ancak uygun yaşam alanlarında tuzak yöntemleriyle kolayca toplanabilirler.