İçeriğe geç
Türkiye Yaban Hayatı

Rumex arifolius

Rumex arifolius


Rumex arifolius, madımakgiller (Polygonaceae) ailesinden, dağ kuzukulağı olarak da anılan çok yıllık bir türdür. Kuzukulağı (Rumex acetosa) grubuna yakın olup ondan daha geniş, ok ya da mızrak biçimli, ince dokulu yapraklarıyla ayrılır. Bitki iki evciklidir; erkek ve dişi çiçekler ayrı bireylerde bulunur. Yaprakları ekşi tatlıdır.

Rumex cinsinin üyeleri, halk arasında labada ve kuzukulağı adlarıyla bilinen, çoğunlukla çok yıllık otsu bitkilerdir. Gövdeleri genellikle dik ve oluklu, yaprakları sapın dibinde zarımsı bir kın (okrea) ile gövdeyi sarar; bu yapı madımakgiller (Polygonaceae) ailesinin en belirgin özelliklerinden biridir. Küçük, yeşilimsi ya da kırmızımsı çiçekler çoğu zaman dallanmış, salkım benzeri çiçek durumlarında halkalar hâlinde toplanır. Çiçek örtüsü altı parçalıdır; meyve olgunlaşırken iç üç parça büyüyerek üç köşeli fındıkçık meyveyi saran kanatçıklar oluşturur. Bu iç çiçek örtüsü parçalarının biçimi, kenar dişleri ve üzerlerindeki nasırcıklar türlerin ayırt edilmesinde en önemli karakterlerdir.

Labadalar ve kuzukulakları rüzgârla tozlaşır ve bol tohum üretir; tohumlar toprakta uzun süre canlı kalabilir. Birçok türün yaprakları oksalik asit içerdiği için ekşi tadıyla bilinir; bazı türler yöresel olarak sebze gibi pişirilerek ya da sarma yapımında kullanılır, ancak oksalat nedeniyle aşırı miktarda tüketilmemesi önerilir. Kalın kökleri geleneksel halk hekimliğinde kullanılmıştır. Cins aynı zamanda çeşitli böcekler, özellikle bazı bakır kelebeklerinin tırtılları için önemli bir besin kaynağıdır.

Avrupa dağlarına ve Kafkasya çevresine özgü bir türdür; yüksek otlu dağ çayırlarında, orman açıklıklarında, nemli ve besince zengin topraklarda, çoğunlukla dağ ve alpin altı kuşakta yetişir. Yaz aylarında çiçeklenir.

Madımakgiller ailesi dünya genelinde yaklaşık 1000 kadar tür içerir ve karabuğday, ışkın (ravent) ile madımak gibi insanlar için tanıdık bitkileri de kapsar. Aile üyelerinin çoğu otsu bitkilerdir ve özellikle kuzey yarımkürenin ılıman bölgelerinde yaygındır.

Yorumlar

Yorumları görüntüle

Yorum yapabilmek için giriş yapmanız gerekmektedir. Giriş yap