Rosa gallica

Rosa gallica, gülgiller (Rosaceae) familyasının Rosa cinsine ait, alçak boylu, yaprak döken bir yabani gül türüdür. Kültür güllerinin tarihinde çok önemli bir yere sahiptir; pek çok eski bahçe gülünün ve şam gülü gibi değerli melezlerin atalarından biri olarak kabul edilir.

Bitki genellikle 0,5–1,5 m boyunda kalan bir çalıdır ve toprak altındaki gövdeleriyle yayılarak küçük topluluklar oluşturur. Gövdeleri, karışık halde bulunan ince dikenler, salgı tüyleri ve kıllarla kaplıdır. Yaprakları tüysü bileşiktir; genellikle üç ile yedi arasında, sert dokulu, kenarları dişli yaprakçıktan oluşur. Çiçekleri tek tek ya da az sayıda, büyük, beş taç yapraklı ve koyu pembe ile kırmızımsı tonlardadır; hoş kokuludur. Meyvesi, kuşburnu tipi, yuvarlak ya da hafif oval, kırmızı bir yalancı meyvedir.

Tür orman kenarlarında, açık meşeliklerde, çalılıklarda, kuru çayırlarda ve tarla kenarlarında yetişir; güneşli ve kireçli toprakları tercih eder. Çiçeklenme ilkbahar sonu ve yaz başında gerçekleşir. Çiçekler arılar ve diğer böceklerce tozlaşır, meyveler ise kuşlar ve memeliler tarafından yenerek tohumları yayılır.

Rosa gallica, Orta ve Güney Avrupa'dan Kafkasya ve Anadolu'ya kadar uzanan bir alanda doğal olarak bulunur. Taç yaprakları eskiden beri gül suyu, gül yağı, reçel ve şifalı karışımlar yapımında kullanılmıştır. Yaşam alanlarının tarıma açılması nedeniyle bazı Avrupa ülkelerinde doğal popülasyonları azalmıştır.