Pyrus communis

Pyrus communis, gülgiller (Rosaceae) familyasının Pyrus cinsine ait, armut olarak bilinen yaprak döken bir ağaçtır. Dünyanın en eski kültür meyvelerinden biridir ve bugün yetiştirilen Avrupa armut çeşitlerinin büyük kısmı bu türe aittir.

Ağaç genellikle 10–15 m boylanabilir; tacı dar piramit ya da oval biçimlidir. Yabani bireylerde dallar dikenli olabilir. Yaprakları oval ya da yuvarlağımsı, uzun saplı, kenarları ince dişli ve parlak yeşildir; sonbaharda sarı ve kırmızı tonlara döner. Çiçekleri beş taç yapraklı, beyaz renklidir ve mor başlı erkek organlarıyla dikkat çeker; ilkbaharda yapraklanmayla birlikte ya da biraz önce kümeler halinde açar. Meyvesi, sapa doğru daralan, sulu ve tatlı etli bir yalancı meyvedir; etinde armuda özgü sert taş hücreleri bulunur.

Armut ılıman iklimleri sever ve iyi drene olan, derin topraklarda en iyi gelişir. Çiçekler büyük ölçüde arılarca tozlaşır ve çoğu çeşit verim için başka bir çeşitten polen almaya ihtiyaç duyar. Meyveler çeşide göre yaz sonundan sonbahar sonuna kadar olgunlaşır. Yabani ve yabanileşmiş bireylerin meyveleri birçok kuş ve memeli için besin kaynağıdır.

Pyrus communis, Avrupa ve Batı Asya kökenlidir ve binlerce yıldır kültüre alınmıştır. Türkiye armudun anavatanı içinde yer alan önemli bir yetiştirme bölgesidir ve çok sayıda yerel çeşide sahiptir. Meyvesi taze olarak tüketildiği gibi kurutularak, konserve, reçel, meyve suyu ve armut şarabı yapımında da kullanılır. Odunu sert ve ince dokulu olduğundan oymacılık ve çalgı yapımında değerlidir.