Psectrotanypus varius (Fabricius, 1787)

Psectrotanypus varius, çift kanatlılar (Diptera) takımının Chironomidae familyasına ait, orta büyüklükte bir tatarcık türüdür. Erginlerinin kanatlarında koyu lekeler bulunur. Larvaları göletler, hendekler ve yavaş akan sular gibi organik maddece zengin ortamlarda yaşar ve kirliliğe görece dayanıklı türler arasında sayılır. Psectrotanypus küçük bir cinstir ve üyeleri genellikle durgun ya da yavaş akan sulara bağlıdır.

Psectrotanypus cinsi, Tanypodinae alt familyasına aittir. Bu alt familyanın larvaları diğer sivrisinek benzeri tatarcıklardan farklı olarak tüp örmeyen, serbest dolaşan avcılardır. Başları uzunca, antenleri baş kapsülü içine çekilebilir yapıdadır ve küçük kurtçuklar, diğer tatarcık larvaları, su pireleri ile benzeri küçük omurgasızları avlarlar. Erginlerin kanatları çoğunlukla ince kıllarla örtülüdür ve dinlenirken kanatlarını çatı biçiminde tutarlar.

Chironomidae familyası dünya genelinde binlerce türü içeren, tatlı su ekosistemlerinin en kalabalık böcek gruplarından biridir. Erginleri sivrisineklere benzese de ağız parçaları körelmiş olduğundan kan emmez, ısırmaz ve insanlar için zararsızdır; erkeklerin tüylü antenleri ayırt edici bir özelliktir. Erginler çoğunlukla akşamüstü su kenarlarında oğul halinde uçuşur, kısa ömürleri boyunca çiftleşir ve dişiler yumurtalarını jelatinli kümeler halinde suya bırakır. Yaşam döngüsü yumurta, dört larva evresi, pupa ve ergin evrelerinden oluşur.

Palearktik bölgede yaygın olarak bilinen bir türdür. Türkiye'nin iç su faunasına yönelik tatarcık çalışmalarında kaydedilen taksonlar arasında yer alır; bu tür çalışmalar ülkenin akarsu ve göllerindeki biyolojik çeşitliliğin ortaya konmasına katkı sağlar.

Larvalar balıklar, su kuşları ve diğer avcı omurgasızlar için önemli bir besin kaynağıdır; ayrıca organik maddenin ayrıştırılmasında ve besin döngüsünde rol oynarlar. Tür bileşimi su kalitesine duyarlı olduğundan, Chironomidae larvaları akarsu ve göllerin biyolojik izlenmesinde sıkça kullanılır. Türlerin kesin tanımı genellikle larva baş kapsülünün, pupa derisinin ya da erkek genitalyasının mikroskop altında incelenmesini gerektirir.