Potamanthus luteus (Linné, 1767)

Potamanthus luteus, mayıs sinekleri takımının (Ephemeroptera) Potamanthidae familyasına ait bir türdür. Avrupa ve Batı Asya'da yayılış gösterir ve genellikle orta ve büyük boylu, taşlı zeminli nehirlerde yaşar.

Erginleri sarı ve turuncu tonlarda, oldukça renkli mayıs sinekleridir; türün adı da bu sarı renge işaret eder. Kanatları saydam ve sarımsıdır, karın ucunda üç uzun kuyruk ipliği bulunur. Erginler yaz aylarında, özellikle akşam saatlerinde uçar ve ışığa gelebilir.

Larvaları hafifçe yassı vücutludur ve karınlarının yanlarında saçaklı solungaçlar taşır. Diğer kazıcı mayıs sineklerinden farklı olarak tünel açmaz; taşların altında ve çakıllar arasında yaşayarak dipteki organik döküntülerle beslenirler. Başlarında kısa çene çıkıntıları bulunur.

Mayıs sinekleri (Ephemeroptera), kanatlı böceklerin en eski soylarından biridir. Erginleri narin yapılı olup dinlenirken kanatlarını vücut üzerinde dik olarak tutar; arka kanatlar ön kanatlardan belirgin biçimde küçüktür ya da bazı gruplarda tamamen yoktur. Karın ucunda iki veya üç uzun kuyruk ipliği bulunur. Takımın en dikkat çekici özelliği, ergin evreden önce kanatlı fakat henüz eşeysel olgunluğa erişmemiş bir ara evre (subimago) geçirmeleridir; bu özellik başka hiçbir yaşayan böcek takımında görülmez. Erginlerin ağız parçaları körelmiştir, beslenmezler ve çoğu yalnızca birkaç saat ile birkaç gün yaşar.

Mayıs sineği larvaları temiz, oksijence zengin tatlı sulara bağımlı olduğundan su kalitesinin izlenmesinde biyolojik gösterge olarak yaygın biçimde kullanılır. Hem larvalar hem de toplu uçuşlar sırasında suya düşen erginler alabalık başta olmak üzere birçok balık, kuş ve yırtıcı böcek için önemli bir besin kaynağıdır. Kirlilik, akarsu yataklarının düzenlenmesi ve su çekimi bu böceklerin yaşam alanlarını tehdit eden başlıca etkenlerdir. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar; ısırmaz ve sokmazlar.