Poa pratensis

Poa pratensis, buğdaygiller (Poaceae) familyasının Poa cinsine ait, çayır salkım otu olarak bilinen çok yıllık bir ottur. Dünyada en tanınmış çim ve yem bitkilerinden biridir.

Toprak altı sürünücü gövdeleri (rizomları) sayesinde sık ve dayanıklı bir örtü oluşturur. Gövdeleri genellikle 30 ile 90 cm boylanır; yaprakları koyu yeşil, düz ya da katlanmış ve ucu tekne burnu gibidir. Çiçek durumu piramit biçiminde, dalları genellikle beşli gruplar halinde çıkan bir salkımdır. İlkbahar sonu ve yaz başında çiçeklenir. Çayırlarda, meralarda, yol kenarlarında, orman açıklıklarında ve nemli otlaklarda yetişir.

Poa cinsinin üyeleri genellikle yumuşak, dar ve ucu tekne burnu gibi kıvrık yapraklarıyla tanınır. Yaprak ayasının ortasında iki ince çizgi halinde uzanan açık renkli şeritler ve kılıf ağzındaki zarsı dilcik, tür ayrımında kullanılan önemli özelliklerdir. Başakçıklar yassı, birkaç çiçekli ve kılçıksızdır; lemmaların tabanında çoğu türde pamuksu, kıvırcık tüyler bulunur. Çiçek durumu dallanmış, gevşek ya da sık bir salkımdır.

Dünyada beş yüzü aşkın türü bulunan bu cins, çim ve çayır bitkileri arasında en büyük gruplardan biridir. Türleri kutuplardan tropikal dağların zirvelerine kadar serin iklimlerde yayılır ve otlaklar, ormanlar, kayalık yamaçlar ile alpin kuşakta önemli bir bitki örtüsü oluşturur. Pek çok tür değerli bir yem bitkisidir; bazıları ise çim alanlarında yetiştirilir. Rüzgârla tozlaşan bu bitkilerin tohumları küçük ve hafiftir; birçok türde eşeysiz tohum oluşumu (apomiksis) da görülür, bu da tür sınırlarını karmaşıklaştırır.

Avrasya ve Kuzey Afrika kökenli olduğu kabul edilir; ancak çim alanları ve meralar için yetiştirildiğinden bugün dünyanın hemen tüm ılıman bölgelerine yayılmıştır. Kuzey Amerika'da Kentucky mavi çimi adıyla bilinir. Türkiye'de geniş yayılışlı ve yaygın bir türdür; değerli bir mera bitkisi olarak hayvancılık açısından da önemlidir.

Buğdaygiller (Poaceae), on binden fazla türüyle çiçekli bitkilerin en büyük ve ekonomik açıdan en önemli familyalarından biridir. Bu familyanın üyeleri boğumlu, genellikle içi boş gövdeleri, iki sıra halinde dizilmiş kınlı yaprakları ve kavuz pullarıyla örtülü küçük çiçekleriyle tanınır. Rüzgârla tozlaşan bu bitkiler dünyanın otlak ekosistemlerinin temelini oluşturur, toprağı tutar ve sayısız otçul hayvana, böceğe ve tohumla beslenen kuşa besin sağlar.