Orobanche purperea

Orobanche purpurea (bazı kaynaklarda Phelipanche purpurea), canavarotugiller (Orobanchaceae) familyasına ait, klorofilsiz, tam parazit bir otsu bitkidir. Türkçede bu gruba genel olarak canavarotu adı verilir. Tür, mavimsi mor çiçekleri ve çoğunlukla dalsız gövdesiyle kendi grubunun tipik temsilcilerinden biridir.

Bitki genellikle 15–45 cm kadar boylanan, mavimsi ya da morumsu renkli, tüylü, dik bir gövde oluşturur. Yaprakları küçük pullara indirgenmiştir. Çiçekler gövdenin üst kısmında gevşek ya da sık bir başak halinde dizilir; çiçek tacı iki dudaklı, borumsu, mavi-mor tonlarında ve çoğunlukla koyu damarlıdır. Çiçeklerin altında bir brakte ve iki brakteol bulunması, cinsi dar anlamdaki Orobanche türlerinden ayırmaya yarar.

Bu tür başta civanperçemi (Achillea) olmak üzere papatyagillerden çeşitli bitkilerin köklerinde parazit olarak yaşar. Tohumları son derece küçüktür ve rüzgârla ya da suyla kolayca taşınır; ancak uygun konukçu kökünün yakınında, kökten salgılanan kimyasal sinyallerle çimlenir. Çiçeklenme çoğunlukla ilkbahar sonu ile yaz başındadır. Bitki, konukçusundan su ve besin aldığından kendi fotosentezini yapmaz.

Tür Avrupa’nın büyük bölümünde, Kafkasya ve Batı Asya’ya doğru yayılış gösterir; kuru çayırlar, otlaklar, yol kenarları ve açık alanlar tipik yaşam alanlarıdır. Kullanılan yazım (“purperea”) bu adın hatalı bir yazımıdır; doğru biçim purpurea’dır. Bazı Avrupa ülkelerinde konukçu bitkilerin bulunduğu doğal çayırların azalmasına bağlı olarak nadirleştiği bildirilmektedir.