Orobanche oxyloba

Orobanche oxyloba, canavarotugiller (Orobanchaceae) familyasına ait, yeşil yaprağı ve klorofili bulunmayan tam parazit bir otsu bitkidir. Günümüzde birçok kaynakta Phelipanche oxyloba adıyla Phelipanche cinsine yerleştirilir. Bu cins, eski sınıflandırmalarda geniş anlamıyla Orobanche cinsinin bir bölümü olarak ele alınıyordu; çiçeklerin genellikle mavimsi, morumsu ya da leylak renkli olması ve çiçeklerin altında brakteolların bulunmasıyla ayrılır.

Bu grubun üyeleri toprak üstünde yalnızca dik, etli, genellikle dalsız ya da az dallı bir gövde ve bunun üzerinde başak biçiminde dizilmiş çiçeklerle görülür. Yapraklar küçük, pul biçimine indirgenmiştir. Çiçek tacı iki dudaklı, tüp şeklindedir; meyve çok sayıda toz gibi ince tohum içeren bir kapsüldür. Bitkinin rengi çoğunlukla kahverengimsi, sarımsı ya da morumsu tonlardadır.

Canavarotları besinlerini başka bitkilerin köklerinden emeçler (haustoryum) aracılığıyla alır. Tohumlar toprakta uzun yıllar canlı kalabilir ve ancak uygun konukçu bitkinin köklerinden salgılanan kimyasal uyarıcılarla çimlenir. Çimlenen fide konukçu köke bağlanır, önce toprak altında yumru benzeri bir yapı oluşturur, ardından çiçekli gövdesini toprak yüzüne çıkarır. Çiçeklenme genellikle ilkbahar sonu ve yaz aylarındadır; çiçekler çoğunlukla arılar tarafından tozlaşır.

Phelipanche cinsi özellikle Akdeniz havzası, Batı ve Orta Asya’nın kurak ve yarı kurak bölgelerinde çeşitlenmiştir. Anadolu, cinsin tür zenginliği bakımından önemli bölgelerinden biridir. Bazı akraba türler ayçiçeği, domates, tütün ve baklagil gibi kültür bitkilerinde ciddi verim kayıplarına yol açan zararlılar olarak bilinir; doğal türlerin çoğu ise yabani bitkiler üzerinde yaşar ve ekosistemin doğal bir parçasıdır.