Orobanche minor

Orobanche minor, Orobanchaceae familyasına ait, yeşil yaprağı ve klorofili bulunmayan, tümüyle asalak bir otsu bitkidir. Orobanche cinsinin üyeleri Türkçede genellikle “canavar otu” olarak bilinir; besinlerini ve suyunu kökleriyle bağlandıkları konak bitkilerden alırlar. Bu tür, cinsin en yaygın ve en geniş konak yelpazesine sahip temsilcilerinden biridir.

Bitki genellikle 10–50 cm boyunda, tek ve dallanmayan, sarımsı kahverengi ile morumsu arasında değişen renkte, salgı tüylü bir gövde oluşturur. Yapraklar küçük, pul biçimli ve kahverengimsidir. Çiçekler gövdenin üst kısmında başak biçimli bir salkımda dizilir; taç borusu soluk sarımsı ya da beyazımsı olup çoğunlukla mor damarlıdır ve çift dudaklı bir yapı gösterir. Meyve, çok sayıda toz gibi ince tohum içeren bir kapsüldür. Türlerin ayrımı çiçek yapısı, renk ve konak bitki gibi ayrıntılara dayandığından cins içinde tanımlama güç olabilir.

Orobanche minor özellikle baklagillere, başta yonca ve üçgül türlerine bağlanır; ancak papatyagiller ve başka familyalardan pek çok konak üzerinde de gelişebilir. Tohumları toprakta uzun yıllar canlı kalabilir ve yalnızca uygun bir konak kökünün salgıladığı kimyasal sinyallerle çimlenir. Çiçeklenme genellikle ilkbahar sonu ile yaz aylarında gerçekleşir. Çayırlar, tarlalar, yol kenarları ve bozulmuş alanlar türün tipik yaşam alanlarıdır.

Tür, Avrupa, Kuzey Afrika ve Batı Asya’ya özgüdür ve tarımsal ürünlerle birlikte dünyanın pek çok bölgesine taşınmıştır. Bazı yerlerde yonca ve üçgül tarlalarında verimi düşüren bir tarım zararlısı olarak kabul edilir. Konak bitkiye doğrudan bağımlı yaşamı nedeniyle asalak bitkilerin biyolojisini anlamak açısından da ilgi çekici bir örnektir.