Ocnus planci (Brandt, 1835)

Deniz hıyarları (Holothuroidea), deniz yıldızları ve deniz kestaneleriyle birlikte derisidikenliler şubesinde yer alır. Vücutları uzun, silindir biçimli ve yumuşaktır; iskelet, deride dağınık hâlde bulunan mikroskobik kireç parçacıklarına (spiküllere) indirgenmiştir. Bu spiküllerin biçimi türlerin ayırt edilmesinde en güvenilir özelliklerden biridir. Ağzın çevresinde beslenmede kullanılan dokunaçlar bulunur, hareket ise çoğu grupta vücudun alt yüzündeki tüp ayaklarla sağlanır.

Cucumariidae familyası, Dendrochirotida takımına bağlı, dallanmış dokunaçlarıyla sudaki askıdaki besinleri yakalayan deniz hıyarlarını içerir. Bu hayvanlar genellikle kaya yarıklarına, taş altlarına ya da tortuya gömülü yaşar ve yalnızca dokunaç tacını suya açar. Dokunaçlar üzerinde biriken plankton ve organik parçacıklar dokunaçlar tek tek ağza sokularak alınır. Vücut çoğunlukla küçük ya da orta boyludur ve tüp ayaklar beş sıra hâlinde dizilir.

Ocnus planci, Akdeniz ve Kuzeydoğu Atlas'ta bilinen, küçük-orta boylu bir deniz hıyarıdır. Vücudu kısa ve fıçı biçimlidir, tüp ayaklar beş sıra hâlinde dizilir. Rengi genellikle kahverengi, gri ya da krem tonlarındadır. Ağız çevresindeki on adet dallı dokunaç, beslenme sırasında açıldığında dikkat çekici bir taç oluşturur.

Kayalık ve taşlık tabanlarda, deniz çayırlarının ve midye yataklarının arasında, sığ sulardan orta derinliklere kadar yaşar. Dallı dokunaçlarıyla sudaki askıdaki besinleri yakalar. Akdeniz'in bazı kesimlerinde sık görülür ve yer yer yüksek yoğunluklara ulaşabildiği bildirilmiştir.

Deniz hıyarları deniz tabanındaki organik maddeyi işleyerek besin döngüsünde önemli rol oynar; tortuyu karıştırıp havalandırırlar ve bu yönleriyle deniz ekosisteminin temizlikçileri sayılırlar. Tehdit altında kaldıklarında bazı türler iç organlarını dışarı atabilir ve bunları sonradan yeniden oluşturabilir. Üreme genellikle ayrı eşeyli bireylerin yumurta ve spermlerini suya bırakmasıyla gerçekleşir; larvalar bir süre planktonda yaşadıktan sonra tabana yerleşir.