Monomorium pharaonis (Linnaeus, 1758)

Monomorium pharaonis, Türkçede firavun karıncası olarak bilinen, Formicidae familyasının Myrmicinae alt familyasına ait çok küçük bir karınca türüdür. İşçileri yaklaşık 2 mm boyunda, sarımsı ya da açık kahverengi renkli olup karın ucu daha koyudur. Dünyanın en yaygın ev zararlısı karıncalarından biridir; büyük olasılıkla tropikal Asya kökenlidir ve insan taşımacılığıyla tüm kıtalara yayılmıştır. Ilıman iklimlerde yalnızca ısıtılan binalarda yaşayabilir.

Koloniler çok sayıda kraliçe içerir ve bölünerek çoğalır; bu nedenle yalnızca görünen işçileri öldürmek genellikle sorunu çözmez, yuvalar bölünüp yayılır. Hastanelerde mikropların taşınmasına aracılık edebildiği için sağlık açısından önemli bir zararlı kabul edilir.

Monomorium cinsinin üyeleri genellikle çok küçük, ince yapılı karıncalardır; işçilerin boyu çoğu türde 1,5–4 mm arasında kalır. Gövde yüzeyi sıklıkla parlak ve az kıllıdır, renk sarıdan kahverengiye ve siyaha kadar değişir. Myrmicinae alt familyasına özgü iki boğumlu bel yapısı (petiol ve postpetiol) belirgindir ve antenlerin ucunda genellikle üç boğumlu bir topuz bulunur. İşçiler arasında boyut farkı çoğunlukla azdır.

Cins, beslenme alışkanlıkları bakımından oldukça çok yönlüdür. Türlerin çoğu küçük eklembacaklıları avlar, ölü böcekleri toplar, bitki özsuyu ve yaprak bitlerinin salgıladığı tatlı maddelerle beslenir; bazıları tohum da toplar. Koloniler toprak altında, taş altlarında, ağaç kabuğu çatlaklarında veya kuru otlak ve çöl ortamlarında kurulabilir. Birçok türde koloniler birden fazla kraliçe barındırabilir ve işçiler kalabalık sıralar halinde besin kaynağına yönelir.

Dünyada yüzlerce tür içeren Monomorium, karıncaların en büyük cinslerinden biridir ve özellikle Afrika, Asya, Avustralya ile Akdeniz havzasının sıcak ve kurak bölgelerinde çeşitlilik gösterir. Sistematiği karmaşık olduğundan cins son yıllarda yeniden düzenlenmiş, bazı türler başka cinslere aktarılmıştır. Küçük boyları nedeniyle türlerin ayırt edilmesi çoğunlukla mikroskop altında kıllanma, yüzey dokusu ve baş yapısı incelenerek yapılır. Birkaç türü insan yapılarına uyum sağlamış ve dünya geneline taşınmıştır; ancak türlerin büyük çoğunluğu doğal yaşam alanlarında yaşayan zararsız böceklerdir.