Melampyrum pratense

Melampyrum pratense, canavar otugiller (Orobanchaceae) familyasına ait tek yıllık, yarı asalak bir bitki türüdür. Genellikle 10–40 cm boylanır; gövdesi ince ve dallıdır, yaprakları dar mızrak biçimlidir. Çiçekleri soluk sarı ya da beyazımsı sarı renkte, uzun borulu ve iki dudaklıdır; yaprak koltuklarında genellikle çiftler hâlinde ve aynı yöne bakacak şekilde dizilir. Çiçeklerin altındaki brakteler yeşildir ve tabana yakın kısımlarında birkaç diş bulunabilir.

Melampyrum cinsinin üyeleri yarı asalak bitkilerdir: yeşil yaprakları sayesinde fotosentez yapabilirler, ancak köklerini çevredeki bitkilerin köklerine bağlayarak onlardan su ve mineral alırlar. Tek yıllık olan bu bitkiler her yıl tohumdan gelişir. Yapraklar karşılıklı dizilir, çiçekler iki dudaklı ve borumsu yapıdadır; çiçekleri çevreleyen braktelerin rengi ve biçimi türleri ayırt etmede en önemli özelliklerdendir.

Cinsin tohumları büyük ve buğday tanesine benzer; üzerlerindeki yağca zengin bir uzantı (elaiozom) karıncaları çeker ve tohumlar karıncalarla taşınarak yayılır. Çiçekleri başta bombus arıları olmak üzere arılarca tozlanır. Cins Avrupa ve Asya'nın ılıman bölgelerinde yayılış gösterir; eskiden sıraca otugiller (Scrophulariaceae) içinde değerlendirilirken günümüzde canavar otugiller (Orobanchaceae) familyasına yerleştirilir.

Tür çoğunlukla asidik topraklardaki ormanlarda, fundalıklarda ve orman açıklıklarında yetişir; ağaçların ve çalıların, özellikle yaban mersini gibi fundagillerin köklerine bağlandığı bilinir. Yaz boyunca çiçeklenir. Avrupa'da yaygın olup kuzeyde İskandinavya'ya, doğuda Sibirya'ya kadar yayılış gösterir. Bazı kelebek türlerinin tırtılları için besin bitkisidir ve karıncalarla kurduğu ilişki nedeniyle tohum yayılımı açısından sıkça incelenen bir türdür.