Hymenoptila rotundipennis (Chopard, 1939)

Hymenoptila rotundipennis, düz kanatlılar (Orthoptera) takımının cırcır böcekleri ailesine (Gryllidae) ait küçük ve ses çıkarmayan bir cırcır böceği türüdür. Tür adı, körelmiş ön kanatlarının yuvarlak biçimine atıfta bulunur.

Hymenoptila, Gryllomorphinae grubuna yakın, kanatsız ya da kanatları çok körelmiş, gizli yaşayan küçük cırcır böceklerini içeren bir cinstir. Üyeleri genellikle soluk kahverengi renkli, uzun antenli ve uzun bacaklıdır; ötme organları gelişmediğinden ses çıkarmazlar. Gece etkindirler ve gündüzleri taş altlarında, kaya yarıklarında ve benzeri nemli, karanlık yerlerde saklanırlar. Bazı kaynaklarda bu tür Gryllomorpha cinsi altında da değerlendirilir.

Cinsin türleri ağırlıklı olarak Akdeniz havzası, Batı Asya ve Orta Asya'da yayılış gösterir. Anadolu bu grubun tür ve alt tür bakımından zengin olduğu bölgelerden biridir ve birçok form dar yayılışlıdır. Gizli yaşamları nedeniyle az fark edilirler; ayrıntılı tanımları çoğunlukla erkek genital yapıları gibi küçük morfolojik farklara dayanır.

Cırcır böcekleri (Gryllidae), düz kanatlılar (Orthoptera) takımının uzun antenli alt takımı Ensifera içinde yer alır. Çekirgelerden farklı olarak antenleri çoğunlukla vücut boyundan uzundur; dişilerin karın ucunda iğne ya da mızrak biçiminde bir yumurta koyma borusu bulunur ve karın ucunda bir çift belirgin serkus taşırlar. Arka bacakları sıçramaya uygun biçimde kalınlaşmıştır. Ötebilen türlerde erkekler ön kanatlarını birbirine sürterek ses çıkarır, sesi ise ön bacaklarının kaval kısmındaki kulak zarlarıyla algılarlar.

Bu böcekler eksik başkalaşım geçirir: yumurtadan çıkan nimfler ergine benzer, birkaç kez deri değiştirerek büyür ve kanatları son gömlek değişimlerinde gelişir. Çoğunlukla hepçildirler; bitki artıkları, tohumlar, mantar ve küçük omurgasız kalıntılarıyla beslenirler. Toprak yüzeyindeki organik maddenin parçalanmasına katkıda bulunurlar ve kertenkeleler, kuşlar, örümcekler ile küçük memeliler için önemli bir besin kaynağıdır.