Henrardia persica

Henrardia persica, buğdaygiller (Poaceae) familyasından tek yıllık bir ottur. Buğday, arpa ve çavdarın da yer aldığı Triticeae oymağına aittir. Küçük bir cins olan Henrardia, Batı ve Orta Asya'nın kurak bölgelerine özgü birkaç türden oluşur. Tür adı persica, İran'a gönderme yapar.

Bitki genellikle küçük ve narin yapılıdır, boyu çoğunlukla 10–30 cm arasındadır. Yaprakları dar ve kısadır. En belirgin özelliği, çok ince, sert ve silindirik başağıdır: Başakçıklar başak ekseninin oyuklarına gömülü biçimde yerleşir ve eksenle neredeyse kaynaşmış gibi görünür. Bu yapı başağa ince bir çubuk ya da tel görünümü verir. Olgunlaştığında başak boğumlarından kırılarak parçalara ayrılır ve her parça bir tohum birimi olarak dağılır.

Kurak steplerde, taşlık ve killi yamaçlarda, tarla kenarlarında ve açık, bitki örtüsü seyrek alanlarda yetişir. Tek yıllık bir tür olarak sonbahar ya da kış yağışlarıyla çimlenir, ilkbaharda kısa sürede çiçeklenip tohum bağlar ve yaz kuraklığını tohum hâlinde geçirir. Rüzgârla tozlaşır. Kısa yaşam döngüsü, bu bitkinin sert karasal iklim koşullarına uyumunun bir parçasıdır.

Türün yayılış alanı başta İran olmak üzere Irak, Kafkasya, Orta Asya ve Anadolu'nun İran-Turan bitki coğrafyası bölgesini kapsar. Türkiye'de özellikle iç ve doğu kesimlerdeki step alanlarında bulunur. Buğday ve arpayla akraba olduğu için Triticeae oymağının evrimini inceleyen genetik ve sistematik çalışmalarda ilgi çeken bir bitkidir. Kültür bitkilerinin yabani akrabalarını barındıran step alanlarının korunması bu açıdan da önemlidir. Buğdaygiller familyası, tahıllar ve mera bitkileriyle insan beslenmesinin temelini oluşturan, dünyanın en büyük ve ekonomik açıdan en önemli bitki familyalarından biridir; yabani üyeleri de toprak koruma ve hayvan beslenmesinde büyük rol oynar.