Geranium pusillum

Geranium pusillum, turnagagasıgiller (Geraniaceae) familyasının ıtır ya da turna gagası olarak bilinen cinsine (Geranium) ait, küçük çiçekli tek yıllık bir otsu bitkidir. Tür adı Latincede küçük anlamına gelir ve bitkinin minik çiçeklerine gönderme yapar. Avrupa, Batı Asya ve Kuzey Afrika'da doğal olarak yayılış gösterir; başka kıtalara da taşınmıştır.

Bitki yerde yayılan ya da yükselici, ince ve tüylü gövdeleriyle genellikle 10 ile 40 santimetre arasında boylanır. Yaprakları yuvarlakça, uzun saplı ve beş ile dokuz parçaya derin biçimde ayrılmıştır; yüzeyleri kısa ve yumuşak tüylerle kaplıdır. Çiçekler çiftler hâlinde açar ve yalnızca birkaç milimetre çapındadır; taç yaprakları soluk leylak ya da morumsu renkli, uçları hafifçe çentiklidir. Bu türün beş erkek organı polen taşır, diğer beşi körelmiştir; bu özellik onu benzer görünüşlü Geranium molle'den ayırmaya yarar.

Tarla kenarlarında, nadas alanlarında, bahçelerde, yol kenarlarında, kumlu ve açık zeminlerde yetişir. Çiçeklenme ilkbahardan sonbahara kadar uzun bir dönem boyunca sürer. Meyvesi, cinse adını veren uzun ve gaga biçimli bir uzantıya sahiptir. Olgunlaşınca meyve parçaları yay gibi kıvrılarak tohumları fırlatır ve böylece bitki çevresine yayılır.

Bu tür, insan etkisindeki alanlarda sıkça görülen yabani bitkilerdendir ve ekili alanlarda zaman zaman yabancı ot olarak kabul edilir. Küçük çiçekleri sinek ve küçük arılar gibi böcekler tarafından ziyaret edilir, ancak kendi kendini tozlaştırabilme yeteneği de vardır. Turnagagasıgiller familyası, gaga biçimli meyveleri ve bu meyvelerin tohumları fırlatan ya da toprağa gömen özel yapısıyla tanınır. Balkonlarda yetiştirilen sardunyalar (Pelargonium) da bu familyanın üyeleridir ve aynı tipik meyve yapısını taşır.