Gammarus locusta (Linnaeus, 1758)

Gammarus locusta, amfipodlar (Amphipoda) takımının Gammaridae familyasına ait bir deniz kabuklusudur. Linnaeus tarafından 1758 yılında tanımlanmıştır ve Gammarus cinsinin tip türüdür. Gammaridae familyası, tatlı, acı ve tuzlu sularda yaşayan ve dere pireleri olarak da bilinen geniş bir amfipod grubudur.

Yüksek kabuklular (Malacostraca) içinde yer alan amfipodlar, binlerce türüyle kabukluların en başarılı gruplarından biridir. Küçük boyutlarına karşın çok yüksek yoğunluklara ulaşabilir, ölü organik maddeyi parçalayarak ortamın temizlenmesine yardım eder ve balıkların büyük bir kısmı için temel besin kaynağı olurlar.

Gammarus locusta bireyleri yandan basık, kemerli gövdeli ve görece iri amfipodlardır; erginler genellikle bir ile iki santimetre arasında boylara ulaşır, bazen daha da büyüyebilir. Gövde rengi yeşilimsi gri, kahverengimsi ya da zeytin tonlarında olup bazı bireylerde turuncumsu lekeler bulunabilir. Göğüsteki tutucu bacaklar ve uzun antenler cinse özgü yapıdadır. Yan yatarak ve karın bacaklarıyla itilerek hızla yüzebilirler.

Bu tür kıyı ve sığ deniz ortamlarında, kayaların altında, yosunlar ve deniz çayırları arasında, haliç ve lagün gibi tuzluluğu değişken sularda yaşar. Çürüyen bitki kalıntıları, yosunlar, organik döküntüler ve zaman zaman küçük canlılarla beslenir. Bu sayede deniz ortamında organik maddenin parçalanmasına katkıda bulunur ve besin döngüsünde önemli bir ayrıştırıcı rolü üstlenir.

Eşleşme sırasında erkek, dişiyi bir süre sırtında taşır; dişi yumurtalarını kuluçka kesesinde taşır ve yavrular doğrudan küçük bireyler olarak çıkar. Tür Kuzeydoğu Atlantik kıyılarından Akdeniz ve Karadeniz'e uzanan geniş bir alanda bilinir. Kirliliğe duyarlı olduğu için deniz ortamlarında zehirlilik testlerinde ve çevre izleme çalışmalarında sıkça kullanılır. Balıklar için önemli bir besin kaynağıdır.