Festuca ilgazensis

Festuca ilgazensis, buğdaygiller (Poaceae) familyasının yumak otları olarak bilinen Festuca cinsine ait çok yıllık bir ottur. Tür adını Kuzey Anadolu'daki Ilgaz Dağları'ndan alır ve Anadolu'nun dağ florasının yerel unsurlarından biridir.

Bu tür, Kuzey Anadolu dağlarının yüksek kesimlerinde, orman sınırı çevresindeki açıklıklarda ve dağ çayırlarında yetişir. Sınırlı yayılışlı dağ türleri, aşırı otlatma ve habitat değişikliğine karşı duyarlı olabilir.

Yumak otlarının sapları dik, genellikle düğümlü ve içi boştur. Yapraklar çoğu türde dar, kenarları içe kıvrılarak iğnemsi bir görünüm alabilir; bazı türlerde ise yassı ve geniştir. Yaprak kını ile ayası arasında kısa bir dilcik bulunur. Çiçek durumu salkım biçimli bir panikuladır ve birkaç çiçekli başakçıklardan oluşur. Başakçıklardaki dış çiçek pulları sırtta yuvarlak, ucu sivri ya da kısa kılçıklıdır. Türler arasındaki ayrım çoğu zaman yaprak enine kesitindeki sklerenkim dokusunun dağılımı, başakçık boyu ve kılçık uzunluğu gibi ince özelliklere dayanır; bu nedenle cins, tanımlaması zor bitki grupları arasında sayılır.

Çok yıllık ve çoğunlukla öbek oluşturan bu otlar yaz başında ya da ortasında çiçeklenir; tozlaşma rüzgârla gerçekleşir. Meyvesi, buğdaygillere özgü tek tohumlu bir karyopsistir. Yoğun kök sistemleri sayesinde toprağı tutar, erozyonu azaltır ve dağ çayırlarında, kayalık yamaçlarda ve step alanlarda bitki örtüsünün önemli bir bileşenini oluşturur. Pek çok yumak türü otlayan hayvanlar için değerli bir mera bitkisidir; böcekler ve küçük memeliler için de barınak ve besin sağlar.

Festuca cinsi, dünyanın ılıman ve soğuk bölgelerine yayılmış birkaç yüz türüyle buğdaygillerin en kalabalık cinslerinden biridir. Türkiye, özellikle dağlık bölgeleriyle, bu cinsin zengin temsil edildiği ülkeler arasındadır ve Anadolu'da yalnızca belirli dağlarda yetişen türler de bulunur.