Euheptaulacus sus (Herbst, 1783)

Euheptaulacus sus, bokböcekleri familyası Scarabaeidae içinde yer alan küçük bir gübre böceği türüdür. Euheptaulacus cinsinin üyeleri, kanat örtüleri üzerindeki belirgin ve düzenli boyuna kaburgalarıyla tanınır; adındaki "heptaulacus" kelimesi de bu oluklu yapıya gönderme yapar.

Tür birkaç milimetre boyundadır; vücudu genellikle sarımsı kahverengi ile koyu kahverengi tonlarında, kanat örtüleri ise kabarık aralıklı ve kaba görünümlüdür. Kumlu ve kuru topraklı açık alanlarda, özellikle otlatılan meralarda bulunur. Aphodiinae alt ailesinin (bazı sınıflandırmalarda ayrı bir aile olarak kabul edilen Aphodiidae) üyeleri genellikle küçük, silindirik ve parlak gövdeli böceklerdir. Başları önde kalkan biçiminde genişlemiş, antenleri bokböceklerine özgü yelpaze gibi açılabilen yapraksı bir uçla sonlanır. Kanat örtüleri (elitralar) boyunca uzanan belirgin oluklar ve bu olukların arasındaki noktalı aralıklar, cinsleri ve türleri ayırt etmede kullanılan başlıca özelliklerdir.

Bu grubun böcekleri çoğunlukla otçul memelilerin, özellikle sığır, at ve koyunların dışkısıyla beslenir. Büyük bokböceklerinin aksine çoğu tür gübreyi top yapıp yuvarlamaz; dişiler yumurtalarını doğrudan dışkı kütlesinin içine ya da hemen altındaki toprağa bırakır ve larvalar burada gelişir. Larvalar beyazımsı, C biçiminde kıvrık tipik bokböceği larvalarıdır ve birkaç evre geçirdikten sonra toprakta pupa olur. Avrupa'dan Batı Asya'ya uzanan geniş bir alanda yayılış gösterir. Bu türün Türkiye'deki yayılışı, Anadolu'nun zengin bokböceği faunasını ortaya koyan kontrol listelerinde yer almaktadır.

Dışkıyı parçalayıp toprağa karıştıran bu böcekler mera ekosistemlerinde besin döngüsüne önemli katkı sağlar, toprağın havalanmasını destekler ve dışkıda gelişen sinek ile parazit sayısının azalmasına yardımcı olur. Hayvancılıkta kullanılan bazı parazit ilaçlarının dışkıya geçen kalıntıları ve geleneksel otlatmanın azalması, Avrupa'da birçok bokböceği türünün gerilemesine yol açmıştır. İnsanlar için herhangi bir tehlike oluşturmazlar.