Eriophorum vaginatum

Eriophorum vaginatum, sazgiller (Cyperaceae) familyasına ait, yoğun tümsekler oluşturan çok yıllık bir pamukotu türüdür. Gövdeleri genellikle 30–60 cm boylanır; tabandaki yapraklar ince ve kıl gibidir. Gövdedeki şişkin, kın biçimli yapraklar tür adının da kaynağıdır. Diğer birçok pamukotundan farklı olarak her gövdenin ucunda yalnızca tek, dik bir başakçık bulunur ve meyve döneminde tek bir beyaz püskül oluşur.

Asidik ve besince fakir turba bataklıklarında, nemli fundalıklarda ve tundra benzeri alanlarda yetişir. Erken ilkbaharda çiçeklenir. Oluşturduğu sık tümsekler turbalıkların yapısını belirleyen önemli unsurlardan biridir ve birçok küçük canlıya barınak sağlar. Kuzey bölgelerde otçul hayvanlar için ilkbaharın erken besin kaynaklarındandır.

Eriophorum cinsi, Türkçede pamukotu olarak bilinen, yaklaşık yirmi kadar türden oluşan bir saz cinsidir. Cinsin adı Yunanca “yün taşıyan” anlamına gelir. Çiçeklenmeden sonra her çiçeğin çevresindeki kıllar uzayarak beyaz, pamuk benzeri püsküller oluşturur; bu püsküller tohumların rüzgârla uzaklara taşınmasını sağlar ve bitkileri bataklıklarda uzaktan fark edilir kılar. Türleri çoğunlukla Kuzey Yarımküre’nin serin bölgelerinde, turbalıklarda ve bataklıklarda yaşar.

Sazgillerin (Cyperaceae) üyeleri ilk bakışta buğdaygillere benzese de genellikle içi dolu, çoğu zaman üç köşeli ya da yuvarlak gövdeleri, boğumsuz yapıları ve kapalı yaprak kınlarıyla ayırt edilir. Çiçekleri küçük, gösterişsizdir ve rüzgârla tozlaşır; meyveleri tek tohumlu, sert kabuklu küçük fındıkçıklardır. Bu familya özellikle sulak alanlarda baskın bitki örtüsünü oluşturur ve kıyıların sabitlenmesinde, suyun süzülmesinde ve turba oluşumunda önemli rol oynar.

Kuzey Yarımküre’nin soğuk ve serin bölgelerinde, Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika’da yaygındır.